Avustralyalı bilim insanları, HIV'i insan vücudunda tamamen ortadan kaldırmak için kritik bir adım attı. Melbourne'daki Peter Doherty Enfeksiyon ve Bağışıklık Enstitüsü araştırmacıları, bağışıklık sistemi ve ilaçlardan gizlenebilen HIV'in beyaz kan hücreleri içinde görünür hale getirilmesi için yeni bir yöntem geliştirdi.

Araştırmanın temeli Covid-19 aşılarıyla tanınan mRNA teknolojisine dayanıyor. Bilim insanları, özel formüle ettikleri yağ kapsüllerine yerleştirdikleri mRNA'yı, HIV'in saklandığı beyaz kan hücrelerine ulaştırmayı başardı. Bu mRNA, hücrelere virüsü açığa çıkarmaları yönünde sinyal gönderiyor.

Çalışmada 'LNP X' adı verilen yeni nesil nanoparçacık tasarımının bu hücreler tarafından kabul edildiği gösterildi. HIV'in gizlendiği bu hücreler, önceki nesil nanoparçacıkları almıyordu ve bu durum tedaviyi engelliyordu. Araştırmanın ortak yazarı Dr. Paula Cevaal, "Daha önce bu hücrelere mRNA ulaştırmak imkansız görülüyordu. Ancak şimdi elde ettiğimiz sonuçlar karşısında hepimiz adeta nefessiz kaldık" dedi.

Bu buluş, HIV'in vücutta 'uyku halinde' kaldığı rezervuardan çıkarılabileceğini kanıtladı. Ancak kritik bir soru hala yanıt bekliyor: Virüs açığa çıkarıldığında bağışıklık sistemi ya da ek terapilerle tamamen yok edilebilecek mi?

Çalışma laboratuvar ortamında HIV pozitif bireylerden alınan hücreler üzerinde yapıldı. Gerçek hastalarda denenebilmesi için önce hayvan deneyleri, ardından güvenlik ve etkinlik çalışmaları gerekecek. Bu sürecin yıllar sürebileceği belirtiliyor.

Araştırmanın kıdemli yazarı Dr. Michael Roche, tekniğin yalnızca HIV değil, kanser gibi diğer hastalıklarda da kullanılabileceğini söyledi. Francis Crick Enstitüsü'nden retrovirolog Dr. Jonathan Stoye, bu yöntemin HIV'i saklandığı yerden çıkarmada 'şimdiye kadarki en büyük ilerleme' olduğunu kaydetti. Ancak Stoye, "Bu virüsü yok etmek için rezervuarın tamamı mı yok edilmeli, yoksa büyük bir kısmı yeterli mi olacak, bunu zaman gösterecek" uyarısında bulundu.

Oxford Üniversitesi Jenner Enstitüsü'nden Prof. Tomas Hanke ise buluşun önemini kabul etmekle birlikte, 'vücuttaki tüm HIV rezervuarlarına ulaşmanın şu anda sadece bir hayal olduğunu' belirtti.

Bu yeni çalışma, HIV'in kalıcı tedavisi yönünde bugüne kadarki en somut bilimsel ilerlemelerden biri olarak değerlendiriliyor.