Sidar Basut/Ankara

Haberin Özeti

• DEM Parti Milletvekili Cengiz Çandar, sürecin Cumhuriyet tarihinin en uzun Kürt isyanını sona erdirmeye yönelik hukuki bir düzenleme olduğunu belirtti.
• Çandar, bunun ana dilde eğitim ya da eşit vatandaşlık gibi başlıklara yanıt veren bir süreç olmadığını vurguladı.
• Altı ay içinde 10 binin üzerinde kişinin sürece dahil olmasının öngörüldüğünü aktardı.
• Çandar, yasayı uygulanamaz hale getirmeyi hedefleyen eleştirilerin provokasyona hizmet ettiğini savundu.

---

DEM Parti Milletvekili Cengiz Çandar, çerçeve yasa ve barış sürecine ilişkin değerlendirmelerde bulunarak sürecin sınırlarını ve kapsamını anlattı.

Öne Çıkan Açıklamalar ve Dikkat Çeken Konular

Sürecin tanımı: Çandar, kamuoyunda birçok kavramın birbirine karıştırıldığına dikkat çekerek şunları söyledi: "Bu sürecin en başından beri söylediğim gibi, ben bunun Kürt sorununun çözüm süreci olmadığını belirttim. Bu, Cumhuriyet tarihinin en büyük ve en uzun Kürt isyanının sona erdirilmesine yönelik bir hukuki düzenleme sürecidir." Çandar, buradan açılacak yolla Kürt sorununun çözümüne doğru ilerlemenin mümkün olduğunu, ancak sürecin ana dilde eğitim hakkı, eşit vatandaşlık, yerel yönetimler ve kültürel haklar gibi konulara yanıt vermek amacıyla tasarlanmadığını vurguladı.

Bölgesel etki: Türkiye'nin dünyada en büyük Kürt nüfusunun yaşadığı ülke olduğunu belirten Çandar, buradaki her gelişmenin Orta Doğu'yu, Balkanlar'ı ve daha geniş coğrafyaları etkilediğini ifade etti. Ülkenin bir numaralı sorununun son 40-50 yıldır silahlı isyan biçiminde ortaya konulmasının sona ermesini ve bunun hukuki çerçeveye kavuşmasını "hayal ötesi bir gelişme" olarak niteledi.

Mucize değerlendirmesi: Çandar, "Binlerce insan dağdan inecek, binlerce insan cezaevlerinden çıkacak ve siyasi hayata katılacak. Ben bunu bir mucize, heyecan verici bir gelişme olarak görüyorum" dedi.

Takvim ve rakamlar: Yasanın henüz yürürlüğe girmediğini, uygulamanın başlamasının iki buçuk aydan altı aya kadar sürebileceğini belirten Çandar, koordinasyon için Kandil'in gizli ya da açık biçimde devrede olması gerektiğini söyledi. Çandar'a göre Irak, Suriye ve Kürdistan Bölgesi'nden yaklaşık 7 bin kişinin gelmesi bekleniyor; yaklaşık 4 bin kişi ise cezaevlerinde bulunuyor. Önümüzdeki altı ay içinde sürecin toplamda 10 binin üzerinde kişiyi kapsaması öngörülüyor.

Provokasyon uyarısı: Çandar, bölgenin İran'dan İsrail'e kadar birçok aktörün bulunduğu kritik bir coğrafya olduğunu, Kürtlerin Türkiye, Suriye, Irak ve İran'da bölgenin can damarı noktalarında yaşadığını hatırlattı. Çandar, "Yola çıkmış ve ağır da olsa ilerlemekte olan bu treni rayından çıkarmak için içeriden ve dışarıdan çok sayıda provokasyon ihtimali vardır. Yasayı uygulanamaz hale getirmeyi hedefleyen, provokasyona hizmet eden eleştirilerin başka bir anlamı bulunmamaktadır" dedi.

Bilgilerinize

Çandar, Türk milliyetçisi ve ırkçı kesimler açısından da ciddi bir tepki bulunduğuna dikkat çekerek, bu çevrelerin gelişmenin nereye varabileceğini görerek "ülkeyi ihanete götürüyorlar" tarzı bir söylem geliştirdiğini belirtti. Çerçeve yasa 10 Ağustos'ta TBMM Genel Kurulu'nda 467 kabul oyuyla kabul edilmiş, 18 Ağustos'ta Resmi Gazete'de yayımlanmıştı. Yasanın uygulanabilmesi için silah bırakmanın MGK kararıyla teyit edilmesi ve bu kararın Resmi Gazete'de yayımlanması gerekiyor.