حکومەتی عێراق پڕۆژەی بەئۆتۆماتیککردنی گومرگ و دەروازە سنوورییەکانی تەواو کرد، ئەم هەنگاوەش کاریگەریی ڕاستەوخۆی لەسەر کەمبوونەوەی قاچاغی دراو و بەرزبوونەوەی نرخی دۆلار لە بازاڕی ڕەشدا دروست کردووە.

کاریگەریی پڕۆژەکە لەسەر بازاڕی دراو

تەواوبوونی پڕۆژەی بە ئۆتۆماتیککردنی گومرگەکان کە ساڵانێکی زۆر دواخرابوو، بووەتە هۆی توندکردنەوەی چاودێرییەکان. ئەم ڕێکارانە بوونەتە هۆی دابەزینی قاچاغی دراو، بەڵام هاوکات ئەو کەسانەی بۆ مەبەستی ناڕەوا بەدوای دۆلاردا دەگەڕێن، ڕوویان لەبازاڕی هاوتەریب (بازاڕی ڕەش) کردووە، ئەمەش هۆکاری سەرەکیی بەرزبوونەوەی نرخی دۆلارە لە ئێستادا.

ئاڵنگارییەکانی بەردەم بازرگانان و هەڵاوسان

لە قۆناغی سەرەتایی جێبەجێکردنی ئەم سیستمەدا، بەشێک لە بازرگانان گازندەیان لە سەختی دەستڕاگەیشتن بە پلاتفۆرمەکان و خاویی وەڵامدانەوەی بانکەکان هەیە. پێشبینی دەکرێت بەرزبوونەوەی نرخی دۆلار ببێتە هۆی بەرزبوونەوەی نرخی کاڵا بەکاربەرەکان و زیادبوونی ڕێژەی هەڵاوسان. ئاڵنگاریی گەورەی حکومەت لەم قۆناغەدا پاراستنی سەقامگیریی نرخی خۆراک، دەرمان و گواستنەوەیە.

ناسنامەی سیستمی نوێی ئەسیکۆدا

سیستمی نوێی "ئەسیکۆدا" نزیکەی 14 هەزار جۆر شمەک و کاڵا دەگرێتەوە کە پێناسی گومرگییان بۆ کراوە. لەم سیستمەدا مامەڵەکردن لەگەڵ کاڵاکان بەگوێرەی کێش (کیلۆگرام)، ڕووبەر (مەتر دووجا) یان قەبارە (لیتر و تۆن) دەبێت و بڕی باجەکان بەگوێرەی جۆری کاڵاکە گۆڕانکارییان بەسەردا هاتووە.

لیستی باجی گومرگی بۆ کاڵا و پێداویستییەکان:

بەگوێرەی سیستمی نوێ، بڕی باجی گومرگی بۆ بەشێک لە کاڵاکان بەم شێوەیەیە:

خۆراک و بەرهەمە شیرەمەنییەکان: ئاژەڵی زیندوو 10%، گۆشتی بەستوو و قیمە 30%، هێلکە 30%، ماست و شیرەمەنی 5%، دانەوێڵە 5%، هەموو جۆرەکانی ئارد 30%.

خواردنەوە و توتن: خواردنەوە کهولییەکان 30%، توتن و جگەرە 30%.

پیشەسازی و گواستنەوە: ئۆتۆمبێل و ماتۆڕسکیل 15%، ئامێری کشتوکاڵی و پیشەسازی 5%.

کەلوپەلی ناوماڵ و پۆشاک: جلوبەرگ، پێڵاو، فەرش و قوماش 15%.

کەلوپەلی دیکە: عەتر 10%، یاری منداڵان 15%، کتێب و پەڕاوگە 5%.

باجی "سەیر و سەمەرە" لە لیستەکەدا

لە نێو لیستی باجەکانی سیستمی ئەسیکۆدا، چەند بڕگەیەک بوونەتە جێی سەرنجی میدیاکان، لەوانە دیاریکردنی باجی 15% بۆ هاوردەکردنی "کەشتی ئاسمانی" و باجی 30% بۆ هاوردەکردنی "ڕیاکتۆری ئەتۆمی" بۆ ناو خاکی عێراق.