دوای جەنگ وێرانکارییە ڕاستەقینەکە دەستیپێکرد؛ 4 ملیۆن بێکار و هەڵاوسانێکی بێوێنە لە ئێران

کەناڵ8 06/05/2026
یەکێک لە شەقامەکانی تاران. فۆتۆ: AFP
یەکێک لە شەقامەکانی تاران. فۆتۆ: AFP

دوای تێپەڕبوونی 40 ڕۆژ بەسەر گرژییە سەربازییەکان، ئێران ڕووبەڕووی "تسونامی بێکاری" و داڕمانی ئابووری بووەتەوە و تەنیا لە کەرتی خۆراکدا هەڵاوسان 115%ی تێپەڕاندووە.

داڕمانی ئامارەکانی بێکاری و هەڵاوسان

ناوەندی ئاماری ئێران ڕێژەی هەڵاوسانی ساڵانەی لە یەکەم مانگی بەهاری ئەمساڵدا بە 53.7% ڕاگەیاندووە، لە کاتێکدا هەڵاوسانی خۆراک 115%ی تێپەڕاندووە. لە ڕووی بێکارییەوە، ژمارەی بێکاران لە 2 ملیۆن کەسەوە بۆ 4 ملیۆن کەس بەرزبووەتەوە. غوڵامحسێن محەممەدی، جێگری وەزیری کاری ئێران ئاشکرای کردووە کە جەنگ ڕاستەوخۆ 1 ملیۆن هەلی کاری لەناوبردووە. هاوکات سندوقی بیمەی بێکاری ڕایگەیاندووە، ژمارەی داواکارانی مووچەی بێکاری لە 180,000 کەسەوە بۆ نزیکەی 1 ملیۆن کەس زیادی کردووە.

ئیفلیجبوونی پیشەسازی و تەکنەلۆژیا

کۆمپانیا گەورەکانی پیشەسازی وەک "فولادی موبارەکە" و کۆمپانیاکانی دروستکردنی ئۆتۆمبێل بەهۆی پچڕانی زنجیرەی دابینکردن و داخرانی ڕێگا بازرگانییەکان بە کەمترین توانا کار دەکەن. لە کەرتی تەکنەلۆژیادا، بەهۆی پچڕانی درێژخایەنی ئینتەرنێت، پلاتفۆرمە گەورەکانی وەک "دیجی کالا" سەدان کارمەندیان دوورخستووەتەوە و پڕۆژەکانی زیرەکی دەستکرد وەستاون. تەنانەت ئاژانسە هەواڵییەکانی وەک "ئیلنا" بەهۆی قەیرانی داراییەوە بەشێکی زۆری ستافەکەیان دەرکردووە.

هۆکارەکانی دروستبوونی قەیرانەکە

شرۆڤەکارانی ئابووری ئەم دۆخە بۆ 3 هۆکاری سەرەکی دەگێڕنەوە؛ یەکەمیان لەناوبردنی ڕاستەوخۆی ژێرخانی پیشەسازی و پچڕانی وزە، دووەمیان گیرانی ڕێڕەوەکانی هاوردەکردن و پچڕانی پەیوەندییە بازرگانییەکان لەگەڵ ئیمارات، سێیەمیشیان مانەوەی وڵات لە دۆخی "نە شەڕ و نە ئاشتی" کە نادڵنیایی دروست کردووە.

پاکێجی پشتگیری و کەرتە زیانمەندەکان

حکومەتی ئێران بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی ئەم دۆخە پاکێجێکی پشتیوانی خستووەتە ڕوو کە لێخۆشبوونی کاتی لە باج و دروستکردنی هێڵی قەرز بۆ بیمەی بێکاری لەخۆدەگرێت. ئەو کەرتانەی زۆرترین کاریگەرییان لەسەرە بریتین لە پیشەسازییە قورسەکان، ئابووری دیجیتاڵی (کە 40% بۆ 60%ی هێزی کاریان لەدەستداوە) و کەرتی گەشتیاری کە بەهۆی نادڵنیایی سیاسییەوە بە تەواوی پەکیکەوتووە.

کەناڵ8

06/05/2026