حکومەتی عێراق بڕیاریداوە بۆ ساڵی نوێی دارایی شێوازی داڕشتنی بودجە بگۆڕێت، ئەمەش بە ئامانجی زیادکردنی شەفافیەت و بەستنەوەی خەرجییەکان بە ئەنجامە ڕاستەقینەکانەوە.

هەوڵەکان بۆ گۆڕینی سیستەمی بودجە

عەلی زەیدی، سەرۆکوەزیرانی عێراق لە کۆبوونەوەی ڕۆژی 29ـی حوزەیرانی ڕابردوو ڕایگەیاند، حکومەت بەردەوامە لە ئامادەکردنی بودجەی ساڵی 2027. جیاواز لە ساڵانی ڕابردوو، عێراق بۆ ساڵی نوێ پەنا بۆ "بودجەی پڕۆگرام" دەبات، کە ئەمەش وەک وەرچەرخانێکی کارگێڕی و دارایی لە وڵاتەکەدا دەبینرێت.

بودجەی پڕۆگرام و ئامانجەکانی

لە بودجەی پڕۆگرامدا، تیشکی سەرەکی دەخرێتە سەر ئامانج و ئەنجامەکان، نەک تەنیا بڕگە و خەرجییەکان. لەم سیستمەدا چالاکییەکانی حکومەت دابەش دەکرێن بۆ چەند پڕۆگرام و پڕۆژەیەکی دیاریکراو، هەروەها پێوەری تایبەت بۆ هەڵسەنگاندنی ڕۆڵی وەزارەتەکان دادەنرێت بۆ ئەوەی بزانرێت تا چەند کارەکانیان ئەنجام و دەستکەوتی هەبووە.

شەفافیەت و ڕێگری لە بەفیڕۆدان

یەکێک لە سوودە سەرەکییەکانی ئەم جۆرە بودجەیە، زیادکردنی شەفافیەت و لێپرسینەوەیە لە حکومەتدا. عێراق دەیەوێت لەم ڕێگەیەوە ڕێگری لە بەفیڕۆدانی سامانی گشتی بکات و خەرجییەکان بە ئامانجە گەشەپێدەرەکانەوە ببەستێتەوە. ئەم سیستمە لە ئێستادا لە زۆربەی وڵاتانی جیهاندا پەیڕەو دەکرێت چونکە شەفافیەتێکی زیاتر بە پڕۆسە داراییەکان دەبەخشێت.

ئاستەنگە تەکنیکییەکان

سەرەڕای سوودەکانی، جێبەجێکردنی بودجەی پڕۆگرام لە عێراقدا ڕووبەڕووی چەند ئاستەنگێک دەبێتەوە. ئەم جۆرە بودجەیە پێویستی بە کادیری پسپۆڕ و شارەزا هەیە، هەروەها تێچووی ئامادەکردن و جێبەجێکردنی زۆرە. لە هەمان کاتدا، پێویستییەکی زۆری بە سیستمێکی زانیاری و داتای ورد و نیشتمانی هەیە بۆ ئەوەی بتوانرێت هەڵسەنگاندن بۆ پڕۆژەکان بکرێت.

جیاوازی لەگەڵ بودجەی ساڵانی ڕابردوو

بودجەی ساڵانی ڕابردووی عێراق پشتی بە پۆلێنکردنی خەرجییەکان دەبەست، وەک مووچە، کرێ و تێچووی خزمەتگوزارییەکان، کە تەنیا پشت بە چاودێریی دارایی و یاسایی دەبەستێت. ئەگەرچی ئامادەکردنی بودجەی ئاسایی ساکارترە، بەڵام ناتوانێت وەک بودجەی پڕۆگرام بەدواداچوون بۆ کوالێتی و ئەنجامی کارەکان بکات.