عێراق بە پاڵپشتیی حکومەتی ئەمریکا و بەشداریی کۆمپانیای شیڤرۆن، پڕۆژەی دووبارە بونیادنانەوەی هێڵی نەوتی (کەرکووک- بانیاس) دەستپێدەکات، کە ئامانجی کەمکردنەوەی پشتبەستنە بە گەرووی هوورمز.

پاڵپشتیی ئەمریکا بۆ ڕێڕەوە نوێیەکانی وزە

ئەمریکا بە فەرمی پاڵپشتی لە هەوڵەکانی بەغداد و دیمەشق دەکات بۆ بوژانەوەی هێڵی نەوتی خاو لە نێوان هەردوو وڵات. بەرپرسێکی ئەمریکی بە ڕۆیتەرزی ڕاگەیاندووە کە پێشبینی دەکەن کۆمپانیا ئەمریکییەکان ڕۆڵی سەرەکییان هەبێت لە خێراکردنی پڕۆسەی ئاوەدانکردنەوەی ئەم هێڵە، کە لە ساڵی 2003ـەوە بەهۆی زیانەکانی جەنگەوە لە کار کەوتووە و لە خزمەتگوزاری دەرچووە.

کەمکردنەوەی کاریگەریی گەرووی هوورمز

زیندووکردنەوەی ئەم هێڵە نەوتییە وەک جێگرەوەیەکی گرنگ بۆ گەرووی هوورمز سەیر دەکرێت. ئامانجی سەرەکی ئەمریکا و عێراق ئەوەیە کاریگەرییەکانی هەر ڕێگرییەک لە دابینکردنی نەوت لەو گەرووە کەم بکەنەوە و ڕێڕەوێکی وشکانیی جێگیر بۆ گەیاندنی نەوتی عێراق بۆ بازاڕەکانی جیهان و دەریای ناوەڕاست بدۆزنەوە.

بەشداریی کۆمپانیای شیڤرۆن لە پڕۆژەکەدا

بەپێی ڕاپۆرتێکی ئاژانسی بلومبێرگ، کۆمپانیای (Chevron)ـی ئەمریکی بەشدار دەبێت لە پڕۆسەی دووبارە بونیادنانەوەی بۆرییەکە. هەرچەندە کۆمپانیاکە لە وەڵامی پرسیارێکی ئاژانسی ڕۆیتەرزدا ڕایگەیاندووە کە وەک بەشێک لە سیاسەتی خۆیان لێدوان لەسەر بابەتە بازرگانییەکان یان قسەی لایەنی سێیەم نادەن، بەڵام سەرچاوە هەواڵییەکان ئاماژە بە ڕۆڵی کاریگەری کۆمپانیاکە لەم پڕۆژە ستراتیژییەدا دەکەن.

مێژوو و توانای گواستنەوەی هێڵەکە

مێژووی هێڵی نەوتی کەرکووک- بانیاس بۆ ساڵانی 1950 دەگەڕێتەوە و درێژییەکەی نزیکەی 800 کیلۆمەترە. ئەم بۆرییە لە کێڵگە نەوتییەکانی کەرکوکەوە دەستپێدەکات و تا بەندەری بانیاس لەسەر دەریای ناوەڕاست لە خاکی سووریا درێژ دەبێتەوە. پێشتر توانای گواستنەوەی 300,000 بەرمیل نەوتی لە ڕۆژێکدا هەبووە و ئێستا عێراق دەیەوێت بە هاوکاریی کۆمپانیا جیهانییەکان جارێکی دیکە ئەو ڕێڕەوە وشکانییە کارا بکاتەوە.