MEDYAYA TIRKIYEYÊ: KARÛBARÊN 'YASAYA ÇARÇOVEYÎ' DEST PÊ KIR

Kanal8 2 DEMJIMÊR BERÊ

Puxteya Nûçeyê

  • Di çarçoveya "Yasaya Çarçoveyî" ya nû de, Wezareta Dadê ya Tirkiyeyê bi koda lezgîn lîsteya girtiyan ji dadgehan xwest.
  • Tê payîn ku di qonaxa destpêkê de derdora 4 hezar û 500 girtî werin berdan.
  • Zêdetirî 80 hezar dosye dê ji nû ve werin nirxandin û tê pêşbînîkirin ku ji 100 hezarî zêdetir tometbar û bersûc sûdê ji vê yasayê werbigirin.

Daxuyaniyên Sereke û Mijarên Balkêş

  • Koda lezgîn ji bo 81 parêzgehan: Medyaya Tirkiyeyê ragihand, Wezareta Dadê ya Tirkiyeyê ji dadgehên 81 parêzgehan lîsteyên derbarê rewşa hiqûqî ya ew kesên ku li ser navê rêxistina PKKyê tawan kirine, girtî ne an jî firarî ne, xwest. Dadgehên cezayê giran û dozgeriyên teror û cîbicîkirinê ji bo amadekirina van amaran di nava hewleke zêde de ne.
  • Nirxandina dosyeyan û berdana qonaxa yekem: Li gorî yasayê, dê 80 hezar dosyeyên derbarê terorê de ji nû ve û bi awayekî xweser werin nirxandin da ku li gel yasaya nû werin guncandin. Hejmara gumanbar û tometbarên ku dê sûdmend bibin wê 100 hezarî derbas bike. Di qonaxa yekem de dê 4 hezar û 500 girtî an jî hikûmdar werin berdan. Her wiha 12 hezar dosyeyên derbarê kesên firarî û yên biryara girtinê li ser wan heye jî, dê ji nû ve di çav re werin derbaskirin.
  • Tawanên di nava yasayê de hatine wergirtin: Ne tenê endamtî û alîkariya rêxistinê, her wiha tawanên weke 'hilgirtina teqemeniyê', 'zerardayîna mal', 'şewitandin' û 'sextekariya di belgeyên fermî de' jî li yasayê hatine zêdekirin. Tenê tawanên 'kuştin' û 'hewldana kuştinê' li derveyî yasayê hatine hiştin; lê belê wezaretê ji bo armanca analîzê lîsteya van tawanan jî xwestiye. Pêvajoya berhevkirina zanyariyan li dadgehan dê heta dawiya mehê temam bibe.
  • Komîteyên şopandinê û rapora MGKyê: Jêrkomîteyên ku bi komîteya bilind a Parlamentoya Tirkiyeyê re hatine avakirin, dê pêvajoya danîna çekan a PKKyê û valakirina qadan ji nêz ve bişopînin û bikin rapor. Her wiha Desteya Bêçekkirin û Siyasîkirinê jî dê proseya radestkirina çekan bişopîne. Bi rapora piştrastkirin û tespîtkirinê ya di civîna Lijneya Ewlehiya Neteweyî (MGK) de, dê yasaya çarçoveyî bi lez bikeve meriyetê û pêvajoya berdana bikom dest pê bike.

Ji Bo Agahdariya We

"Yasaya Çarçoveyî" di nava proseya nû ya siyasî ya Tirkiyeyê de gaveke giring a hiqûqî ye. Ev yasa bi armanca vekirina rêya jiyana sivîl û çareserkirina pirsgirêka Kurd bi rêya bêçekkirin û hemahengiya qanûnî hatiye amadekirin. Ev pêngav dişibe hewldanên "Pêvajoya Çareseriyê" ya salên borî, ku tê de mîsogeriyên zagonî tên afirandin daku ew kesên tevlî pevçûnan bûne û destê wan di tawanên kuştinê de nîne, karibin vegerin jiyana asayî. Pêvajoya ku dê bi rapora MGK'ê dest pê bike, di siyaseta ewlehî û hiqûqî ya navxweyî ya Tirkiyeyê de guhertineke berfireh bi xwe re tîne.

Bêtir bixwînin: Ev nûçe ji we re hatine bijartin

Ji bo nûçeyên nû, bi berdewamî KANAL8ê bişopînin:

https://channel8.com/kurmanci/news/35181

Kanal8

2 DEMJIMÊR BERÊ