بازگشایی مرز سوریه و اردن پس از حملات مرگبار
خلاصه خبر
گذرگاه مرزی نصیب ـ جابر از صبح چهارشنبه، ۲۸ اکتبر، تردد عادی مسافران و انتقال کالا میان سوریه و اردن را از سر گرفت.
دمشق و امان برای بررسی حملات هوایی اردن در جنوب سوریه و پیامدهای آن، بر تشکیل کمیته امنیتی مشترک توافق کردند.
مقام‌های سوری از کشته‌شدن دست‌کم هفت غیرنظامی در حملات خبر داده‌اند؛ در میان قربانیان، پنج عضو یک خانواده، از جمله سه کودک، حضور دارند.
اردن می‌گوید اهداف حملات مواضع داعش بوده‌اند و عملیات برای خنثی‌کردن تهدیدهای امنیتی علیه این کشور انجام شده است؛ دمشق اعلام کرده که پیش از حملات، هماهنگی لازم با دولت سوریه صورت نگرفته بود.
حملات هوایی اردن به جنوب سوریه، با وجود ادعای امان درباره هدف‌گرفتن مواضع داعش، به کشته‌شدن غیرنظامیان و افزایش تنش میان دو همسایه منجر شد؛ اکنون دو کشور با بازگشایی گذرگاه اصلی مرزی و تشکیل کمیته امنیتی مشترک، در تلاش‌اند پیامدهای این بحران را مهار کنند.
بازگشت تردد به گذرگاه اصلی مرزی
گذرگاه نصیب در جنوب سوریه، که در سمت اردن با نام جابر شناخته می‌شود، پس از تعطیلی موقت در پی حملات هوایی اردن، از صبح چهارشنبه فعالیت عادی خود را از سر گرفت.
خبرگزاری رسمی سوریه پیش‌تر اعلام کرده بود که تردد مسافران و انتقال کالا از این گذرگاه در روز سه‌شنبه متوقف شده است. مقام‌های سوری دلیل این تصمیم را تحولات امنیتی در استان درعا و ضرورت حفاظت از مسافران و کارکنان مرزی عنوان کردند.
گذرگاه نصیب ـ جابر تنها گذرگاه مرزی میان سوریه و اردن است که برای تردد مسافران و مبادلات تجاری فعال است. ازسرگیری فعالیت آن، علاوه بر اهمیت امنیتی، برای تداوم تجارت زمینی و رفت‌وآمد میان دو کشور نیز اهمیت دارد.
کمیته امنیتی برای بررسی حملات
وزارتخانه‌های خارجه سوریه و اردن اعلام کردند که برای بررسی جزئیات عملیات هوایی اخیر و پیامدهای آن، کمیته امنیتی مشترکی تشکیل خواهند داد.
این توافق پس از تماس تلفنی ایمن الصفدی، وزیر خارجه اردن، با اسعد الشیبانی، وزیر خارجه سوریه، حاصل شد. بر اساس بیانیه مشترک دو کشور، کمیته قرار است علاوه بر بررسی ابعاد حملات، سازوکارهایی برای تقویت هماهنگی میدانی و تبادل اطلاعات امنیتی با هدف مقابله با تهدیدهای تروریستی تدوین کند.
ایمن الصفدی در این تماس از کشته‌شدن غیرنظامیان ابراز تأسف کرد و بر احترام اردن به حاکمیت، تمامیت ارضی و امنیت سوریه تأکید گذاشت.
تشکیل این کمیته در شرایطی انجام می‌شود که دمشق و امان درباره چگونگی اجرای عملیات اخیر اختلاف دارند و تلاش می‌کنند از گسترش تنش به روابط دوجانبه جلوگیری کنند.
اختلاف بر سر اهداف عملیات و شمار قربانیان
حملات هوایی اردن شامگاه دوشنبه ۲۶ اکتبر در چند نقطه از جنوب سوریه، از جمله مناطقی در استان درعا، انجام شد. ارتش اردن اعلام کرد که اهداف عملیات، مواضع و مخفیگاه‌های داعش بوده‌اند و این حملات بر اساس اطلاعات میدانی درباره تهدیدهای قریب‌الوقوع علیه امنیت اردن صورت گرفته است.
مقام‌های اردنی از کشته‌شدن بیش از ۲۰ عضو داعش در این عملیات خبر داده‌اند. در مقابل، مقام‌های سوری اعلام کرده‌اند که دست‌کم هفت غیرنظامی کشته شده‌اند. در میان قربانیان، پنج عضو یک خانواده حضور داشتند که سه نفر از آنان کودک بودند.
این دو آمار به دو ادعای متفاوت درباره پیامدهای حملات مربوط‌اند و نباید با یکدیگر یکسان تلقی شوند. کمیته امنیتی مشترک قرار است جزئیات عملیات و پیامدهای آن را بررسی کند.
در موضوع هماهنگی قبلی نیز اختلاف وجود دارد. اردن گفته است که حملات با هماهنگی دولت سوریه انجام شده، اما دمشق این ادعا را رد کرده و اعلام کرده است که پیش از عملیات، اطلاع‌رسانی یا هماهنگی لازم صورت نگرفته بود. مقام‌های سوری حملات را نقض حاکمیت کشورشان دانسته‌اند.
حملات پس از تیراندازی مرگبار در اردن
عملیات هوایی اردن پس از تیراندازی مرگبار در مراسم تشییع جنازه‌ای در کلیسای ارتدوکس یونانی در استان کرک در جنوب این کشور انجام شد. مقام‌های اردنی اعلام کردند که در این حادثه دست‌کم ۹ نفر کشته شدند و چندین نفر دیگر زخمی شدند.
گروه داعش مسئولیت این حمله را بر عهده گرفت. مقام‌های اردنی نیز اعلام کردند که در ارتباط با این حادثه چند مظنون بازداشت شده‌اند.
امان حملات به جنوب سوریه را اقدامی برای مقابله با تهدیدهای امنیتی و جلوگیری از حملات احتمالی آینده توصیف کرده است. بااین‌حال، کشته‌شدن غیرنظامیان در سوریه و اختلاف بر سر هماهنگی قبلی عملیات، به یکی از مسائل اصلی روابط دو کشور تبدیل شده است.
اطلاعات بیشتر
بازگشایی گذرگاه نصیب ـ جابر و توافق برای تشکیل کمیته امنیتی مشترک، دو اقدام جداگانه برای مدیریت بحران اخیر هستند: اولی تردد و مبادلات تجاری را از سر می‌گیرد و دومی قرار است زمینه بررسی عملیات و بهبود هماهنگی امنیتی را فراهم کند.
با وجود این اقدامات، نتیجه بررسی مشترک درباره تلفات غیرنظامیان، اهداف حملات و اختلاف بر سر هماهنگی قبلی هنوز مشخص نیست. نحوه رسیدگی به این مسائل می‌تواند بر روند همکاری امنیتی دمشق و امان و مدیریت مرز مشترک دو کشور تأثیر بگذارد.
لینک مرتبط
