گروه‌های مسلح تحت حمایت ایران در عراق در میان فشارهای آمریکا برای خلع سلاح اعلام آمادگی کردند

اعضای گروه شبه نظامی عصائب اهل الحق مورد حمایت ایران در راهپیمایی روز قدس در بغداد. عکس: AP
اعضای گروه شبه نظامی عصائب اهل الحق مورد حمایت ایران در راهپیمایی روز قدس در بغداد. عکس: AP

به گزارش رویترز، به نقل از ده مقام ارشد عراقی و فرماندهان گروه، چندین گروه مسلح قدرتمند وابسته به ایران که در عراق فعالیت می کنند، برای اولین بار برای جلوگیری از رویارویی عمیق تر با ایالات متحده، تمایل خود را برای خلع سلاح اعلام کردند.

این تصمیم در پاسخ به هشدارهای خصوصی دولت ترامپ گرفته شده است، که از ژانویه از دولت عراق خواسته است تا گروه های مسلح را متلاشی کند یا با خطر حملات هوایی ایالات متحده به خاک عراق مواجه شود.

عزت الشاهبندر، سیاستمدار ارشد شیعه نزدیک به نخست وزیر محمد شیاع السودانی، تایید کرد که مذاکرات بین دولت و رهبران گروەهای مسلح مثبت بودە است.

شهبندر به رویترز گفت: جناح‌ها سرسختانه عمل نمی‌کنند یا اصرار ندارند که به شکل فعلی ادامه دهند. آنها کاملاً از خطر هدف قرار گرفتن توسط ایالات متحده آگاه هستند.

به گفته شش فرمانده از چهار گروه برجسته، کتائب حزب الله، حرکت حزب الله نُجَباء، کتائب سیدالشهداء و انصارالله العوفیه از سوی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران مطلع شدەاند با توجە بە وضعیت موجود تصمیمات لازم را برای جلوگیری از تشدید تنش آمریکا و اسرائیل اتخاذ کند.

یکی از فرماندهان کتائب حزب الله گفت: "ترامپ آماده است تا این جنگ را به سطح دیگری برساند. ما این را می دانیم و می خواهیم از آن سناریو اجتناب کنیم."

گروه‌های مسلح که زیر چتر مقاومت اسلامی در عراق فعالیت می‌کنند، نماینده حدود 50 هزار نیرو و دارای سلاح‌های پیشرفته از جمله موشک‌های دوربرد و سامانه‌های ضدهوایی هستند.

 آنها از زمان آغاز جنگ غزه در اکتبر 2023 مسئولیت حملات متعدد به اهداف آمریکایی و اسرائیلی را بر عهده گرفتەاند.

برخی از گروەها قبلاً مقرهای اصلی خود را تخلیه کرده و حضور خود را در شهرهای بزرگ مانند موصل و الانبار کاهش داده اند.

طبق گزارش‌ها، فرماندهان تدابیر امنیتی شخصی را افزایش داده‌اند، تلفن‌ها، وسایل نقلیه و مکان‌ها را مرتباً تغییر داده‌اند تا هدف قرار نگیرند.

دو مقام امنیتی عراق تایید کردند که نخست وزیر سودانی به جای زنجیره فرماندهی بغداد، از خلع سلاح کامل گروەهای مسلح همسو با نیروی قدس ایران حمایت می کند.

فرهاد علاالدین، مشاور امور خارجه سودانی، با تاکید بر تعهد نخست وزیر به حل و فصل موضوع از طریق گفت وگو، گفت: همه تسلیحات در عراق باید تحت کنترل دولت باشد.

وزارت خارجه آمریکا بار دیگر تاکید کرد که گروه‌های مسلح باید به فرمانده کل عراق پاسخ دهند و نه قدرت‌های خارجی.

موضع واشنگتن در یک تماس تلفنی در 16 مارس بین وزیر دفاع ایالات متحده و سودانی، مشخص شد که در آن وزیر دفاع آمریکا از عراق خواست که از حملات تلافی جویانه این گروەها به نمایندگی از حماس یا حوثی ها جلوگیری کند.

تغییر بالقوه در عراق در حالی رخ می دهد که "محور مقاومت" شبکه نیروهای نیابتی آن در سراسر خاورمیانه، با فشار فزایندەای مواجه است.

حماس در غزه، حزب الله لبنان و حوثی ها در یمن همگی در ماەهای اخیر زیر حملات شدید اسرائیل یا آمریکا قرار گرفتەاند.

سقوط بشار اسد، رئیس جمهور سوریه، یکی دیگر از متحدان ایران، نفوذ منطقەای تهران را بیشتر تضعیف کرده است.

در حالی که هیچ توافق رسمی حاصل نشده است، مقامات عراقی می گویند که پیشنهادات مورد بحث شامل تبدیل گروەهای مسلح به احزاب سیاسی یا ادغام آنها در نیروهای مسلح ملی است.

ابراهیم الصمیدایی، مشاور سیاسی سابق سودانی، در یک مصاحبه تلویزیونی گفت: اگر ما داوطلبانه رعایت نکنیم، ممکن است به زور به ما تحمیل شود.

وضعیت همچنان سیال است، اما در صورت نهایی شدن، این اولین امتیاز بزرگ گروه‌های مسلح عراقی مورد حمایت ایران به درخواست‌های غرب برای خلع سلاح خواهد بود که به طور بالقوه فضای امنیتی و سیاسی عراق را تغییر می‌دهد.