ایالات متحده و اوکراین در مورد چندین موضوع مهم با هدف پایان دادن به درگیری تقریباً چهار ساله به اجماع رسیده‌اند، اما مسائل حساس پیرامون کنترل ارضی در قلب صنعتی شرق اوکراین، همراه با مدیریت نیروگاه هسته‌ای زاپوریژژیا، همچنان حل‌نشده باقی مانده است.

ولودیمیر زلنسکی روز سه‌شنبه در مورد هر نکته از این طرح به خبرنگاران توضیح داد.

دمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، در پاسخ به سوالی در مورد این طرح گفت که مسکو موضع خود را بر اساس اطلاعات دریافتی از کریل دمیتریف، فرستاده رئیس جمهور روسیه، که آخر هفته با فرستادگان ایالات متحده در فلوریدا دیدار کرد، بیان خواهد کرد.

پسکوف از به اشتراک گذاشتن جزئیات بیشتر خودداری کرد و گفت که مسکو معتقد است انجام هرگونه ارتباط از طریق رسانه‌ها بسیار نامناسب است.

در قلب مذاکرات، اختلاف ارضی مورد مناقشه در مورد مناطق دونتسک و لوهانسک، معروف به دونباس، قرار دارد. زلنسکی گفت که این «سخت‌ترین نکته» است و این مسائل در سطح رهبران مورد بحث قرار خواهد گرفت.

روسیه همچنان به طرح خواسته‌های حداکثری ادامه می‌دهد و اصرار دارد که اوکراین از قلمرو باقی‌مانده در دونباس که تصرف نکرده است، دست بکشد، اولتیماتومی که اوکراین آن را رد کرده است.

روسیه بیشتر لوهانسک و حدود ۷۰ درصد از دونتسک را تصرف کرده است.

ایالات متحده در تلاش برای تسهیل سازش، پیشنهاد تبدیل این مناطق به مناطق آزاد اقتصادی را داده است. اوکراین اصرار دارد که هرگونه توافقی باید منوط به برگزاری همه‌پرسی باشد تا مردم اوکراین بتوانند سرنوشت خود را تعیین کنند. زلنسکی گفت، اوکراین خواستار غیرنظامی شدن منطقه و حضور یک نیروی بین‌المللی برای تضمین ثبات است.

چگونگی مدیریت نیروگاه هسته‌ای زاپوریژژیا، بزرگترین نیروگاه در اروپا که تحت اشغال روسیه است، یکی دیگر از مسائل بحث‌برانگیز است. ایالات متحده پیشنهاد تشکیل کنسرسیومی با اوکراین و روسیه را می‌دهد که در آن هر طرف سهم مساوی در این شرکت داشته باشد.

اما زلنسکی با پیشنهاد سرمایه‌گذاری مشترک بین ایالات متحده و اوکراین، که در آن آمریکایی‌ها می‌توانند تصمیم بگیرند که چگونه سهم خود را توزیع کنند، با این فرض که به روسیه خواهد رسید، مخالفت کرد.

زلنسکی با اشاره به نیروگاه زاپوریژژیا گفت: ما با طرف آمریکایی در مورد قلمرو منطقه دونتسک و ZNPP به اجماع نرسیدیم. اما ما به طور قابل توجهی اکثر مواضع را به هم نزدیک کرده‌ایم. در اصل، تمام اجماع‌های دیگر در این توافق بین ما و آنها حاصل شده است.

سازش منطقه آزاد اقتصادی

ماده ۱۴ که شامل مناطقی است که از خط مقدم شرقی عبور می‌کنند و ماده ۱۲ که در مورد مدیریت نیروگاه زاپوریژژیا بحث می‌کند، احتمالاً از نکات اصلی اختلاف در مذاکرات خواهند بود.

زلنسکی گفت: ما در شرایطی هستیم که روس‌ها می‌خواهند ما منطقه دونتسک را ترک کنیم و آمریکایی‌ها در تلاشند راهی پیدا کنند که این «راه خروج» نباشد زیرا ما مخالف خروج هستیم و آنها می‌خواهند در این منطقه یک منطقه غیرنظامی یا یک منطقه آزاد اقتصادی پیدا کنند، یعنی قالبی که بتواند نظرات هر دو طرف را در بر بگیرد.

در این پیش‌نویس آمده است که خط تماس، که از پنج منطقه اوکراین عبور می‌کند، پس از امضای توافق‌نامه مسدود شود.

زلنسکی گفت، موضع اوکراین این است که هرگونه تلاشی برای ایجاد منطقه آزاد اقتصادی باید با همه‌پرسی تصویب شود و تأیید کند که در نهایت مردم اوکراین قدرت تصمیم‌گیری را در دست دارند. وی افزود، این فرآیند به ۶۰ روز زمان نیاز دارد که در این مدت باید خصومت‌ها متوقف شود تا این فرآیند انجام شود.

بحث‌های دشوارتر مستلزم تعیین میزان عقب‌نشینی نیروها، طبق پیشنهاد اوکراین، و محل استقرار نیروهای بین‌المللی است. زلنسکی گفتە است، در نهایت «مردم می‌توانند انتخاب کنند: این پایان برای ما مناسب است یا نه.» این پیش‌نویس همچنین پیشنهاد می‌کند که نیروهای روسی از مناطق دنیپروپتروفسک، میکولائیف، سومی و خارکف عقب‌نشینی کنند و نیروهای بین‌المللی برای نظارت بر اجرای توافق در امتداد خط تماس مستقر شوند.

رئیس جمهور اوکراین گفت: از آنجایی که هیچ اعتمادی به روس‌ها وجود ندارد و آنها بارها وعده‌های خود را زیر پا گذاشته‌اند، خط تماس امروز در حال تبدیل شدن به یک خط منطقه آزاد اقتصادی بالفعل است و نیروهای بین‌المللی باید آنجا باشند تا تضمین کنند که هیچ کس تحت هیچ پوششی - نه «مردان کوچک سبز» و نه نظامیان روسی که خود را به شکل غیرنظامیان درآورده‌اند  وارد آنجا نخواهد شد.

مدیریت نیروگاه زاپوریژژیا

زلنسکی اظهار داشت، اوکراین همچنین پیشنهاد می‌دهد که شهر اشغالی انرهودار که به نیروگاه زاپوریژژیا متصل است، یک منطقه آزاد اقتصادی غیرنظامی شود. او گفت که این نکته نیاز به ۱۵ ساعت بحث با ایالات متحده داشته است.

در حال حاضر، ایالات متحده پیشنهاد می‌کند که این نیروگاه به طور مشترک توسط اوکراین، ایالات متحده و روسیه اداره شود و هر طرف سود سهام را از این شرکت دریافت کند.

اوکراین پیشنهاد جایگزینی ارائه داد مبنی بر اینکه این نیروگاه توسط یک سرمایه‌گذاری مشترک با ایالات متحده اداره شود که در آن آمریکایی‌ها بتوانند به طور مستقل نحوه توزیع سهم ۵۰ درصدی خود را تعیین کنند.

ضمیمه جداگانه برای ضمانت‌های امنیتی

این سند تضمین می‌کند که به اوکراین ضمانت‌های امنیتی «قوی» ارائه شود که منعکس‌کننده ماده ۵ ناتو است و شرکای اوکراین را ملزم به اقدام در صورت تجاوز مجدد روسیه می‌کند.

زلنسکی گفت که یک سند دوجانبه جداگانه با ایالات متحده، این ضمانت‌ها را تشریح خواهد کرد. این توافق‌نامه شرایطی را که تحت آن امنیت، به‌ویژه در صورت حمله مجدد روسیه، تأمین می‌شود، به تفصیل شرح می‌دهد و سازوکاری برای نظارت بر آتش‌بس ایجاد خواهد کرد.

این سازوکار از فناوری ماهواره‌ای و سیستم‌های هشدار اولیه برای تضمین نظارت مؤثر و قابلیت‌های واکنش سریع استفاده خواهد کرد.

تقویت اقتصاد

این سند پیشنهاد تسریع توافق تجارت آزاد بین اوکراین و ایالات متحده پس از امضای توافق را می‌دهد. زلنسکی گفت که ایالات متحده خواهان همین توافق با روسیه است.

اوکراین مایل است دسترسی ممتاز کوتاه‌مدت به بازار اروپا و یک بسته توسعه جهانی قوی دریافت کند که طیف وسیعی از منافع اقتصادی، از جمله یک صندوق توسعه برای سرمایه‌گذاری در صنایعی از جمله فناوری، مراکز داده و هوش مصنوعی و همچنین گاز را پوشش دهد.