توافق صلح آمریکا و ایران خشم اسرائیلی‌ها را برانگیخته و آنها به نتانیاهو حمله می‌کنند

کاوان سلامی ۲ ساعت پیش
بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل. عکس: AP
بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل. عکس: AP

اسرائیلی‌ها از طیف‌های مختلف سیاسی روز دوشنبه با عصبانیت به خبر توافق اولیه بین ایالات متحده و ایران واکنش نشان دادند و آن را فاجعه‌ای برای اسرائیل خواندند و خشم خود را متوجه یک نفر کردند، بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل.

نخست وزیر اسرائیل روز دوشنبه در یک کنفرانس خبری گفت که «با توافق، بدون توافق»، او به مبارزه برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح‌های هسته‌ای ادامه خواهد داد، چیزی که تهران مدت‌هاست تأکید می‌کند که برای آن تلاش نمی‌کند و می‌گوید برنامه هسته‌ای آن برای اهداف غیرنظامی است.

نتانیاهو با تأکید بر اینکه این توافق توسط ایالات متحده، نه اسرائیل، حاصل شده است، گفت: «تا زمانی که من نخست وزیر اسرائیل هستم، این اتفاق نخواهد افتاد.» و اینکه او از درخواست ایران مبنی بر اینکه خروج اسرائیل از لبنان بخشی از این توافق باشد، کوتاه نیامد.

وی گفت: «ایران می‌خواست ما از آنجا خارج شویم، اما این اتفاق نیفتاد. آیا می‌دانید چرا این اتفاق نیفتاد، از جمله دلایل دیگر؟ چون من خیلی خیلی محکم ایستادم.»

اما سایر مقامات دولت اسرائیل، رقبا، سیاستمداران و مفسران به سرعت از این توافق اولیه انتقاد کردند و نوعی همه‌پرسی غیررسمی در مورد دوره تصدی نخست وزیر پیش از انتخابات پاییز امسال را رقم زدند و بر انزوای عمیق‌تر او در داخل، در منطقه و به طور فزاینده‌ای از ایالات متحده تأکید کردند.

منتقدان می‌گویند نتانیاهو، دونالد ترامپ، را به جنگ با ایران سوق داد و در عین حال وعده‌های بیش از حدی برای دستاوردهای احتمالی داد و اکنون ترامپ ممکن است اسرائیل را قبل از اینکه احساس آمادگی کند، از این درگیری بیرون بکشد. آنها می‌گویند نخست‌وزیر در مورد اشتیاق ترامپ برای یک درگیری طولانی‌مدت اشتباه قضاوت کرد، در مذاکرات توسط ایران غافلگیر شد و به طور فزاینده‌ای توسط سایر بازیگران اصلی منطقه به حاشیه رانده شد.

ایهود باراک، نخست‌وزیر سابق و رقیب نتانیاهو، روز دوشنبه در مصاحبه‌ای با رادیو اسرائیل گفت: «اسرائیل هزینه غرور و کوری نتانیاهو و هزینه دستکاری‌هایی را که او سعی در اعمال نفوذ بر ترامپ داشت، می‌پردازد. ایران قوی‌تر ظاهر شد؛ اسرائیل ضعیف‌تر. این مسئولیت استراتژیک نتانیاهو است. او شکست خورد.»

یائیر لاپید، که در انتخابات آینده نتانیاهو را به چالش خواهد کشید، روز یکشنبه نوشت که این توافق که آتش‌بس شکننده بین ایالات متحده و ایران را تمدید می‌کند و منجر به بازگشایی تنگه هرمز می‌شود، در حال تبدیل شدن به «یکی از تکان‌دهنده‌ترین شکست‌ها در سیاست خارجی و امنیتی اسرائیل است... که کاملاً به نام نتانیاهو ثبت شده است.»

از زمان شروع مذاکرات، ایران اصرار داشته است که هرگونه توافقی برای کاهش تنش بین آمریکا و ایران شامل توقف خصومت‌های اسرائیل در لبنان نیز می‌شود. اما روز دوشنبه، اسرائیل کاتز، وزیر دفاع، قول داد که نیروها را در لبنان نگه دارد.

با پیشرفت مذاکرات و تلاش فزاینده ترامپ برای خروج از جنگ، او از حملات اسرائیل در بیروت خشمگین شد و هشدار داد که این حملات می‌تواند توافق را به خطر بیندازد. در نهایت، رئیس جمهور تصمیم گرفت به درگیری با ایران پایان دهد، حتی اگر گزینه‌های اسرائیل در لبنان را محدود می‌کرد.

این امر نتانیاهو را در موقعیتی متزلزل قرار داده است. رابطه او با ترامپ ممکن است مستلزم کاهش حجم عملیات نظامی در لبنان باشد که در اسرائیل بسیار محبوب است.

در واقع، برخی از اعضای تندروتر ائتلاف حاکم نتانیاهو، توافق جدید را به شدت محکوم کرده و از نخست‌وزیر خواسته‌اند که به کارزار لبنان ادامه دهد، حتی اگر این کار ایالات متحده را ناراحت کند و خطر لغو توافق را به همراه داشته باشد.

ایتمار بن گویر، وزیر امنیت ملی افراطی اسرائیل، در X نوشت: «ما نباید بر سر چیزی کمتر از برچیدن حزب‌الله مصالحه کنیم.»

اسرائیلی‌ها می‌گویند نتانیاهو به اهداف جنگی خود در ایران دست نیافت

در لبنان، این توافق، آینده کمپین اسرائیل را نامشخص گذاشت. اما در ایران، این توافق دست نتانیاهو را قبل از رسیدن به اهداف جنگی‌اش بست.

نتانیاهو و ایالات متحده در 28 فوریه با هدف نابودی جاه‌طلبی‌های هسته‌ای ایران جنگ را آغاز کردند. اما تقریباً چهار ماه بعد، پس از آنکه ایران در برابر یک کمپین هوایی ضعیف مقاومت کرد، تهران در موقعیت بسیار قوی‌تری قرار دارد، تحلیلگران و منتقدان می‌گویند. شبکه نیابتی آن همچنان پابرجاست و هنوز قادر به شلیک موشک به اسرائیل است.

تهران توانسته است بر تنگه هرمز، یکی از مهم‌ترین آبراه‌های جهان، کنترل داشته باشد، تجارت جهانی را مسدود کند و قیمت نیازهای اساسی را در سراسر جهان افزایش دهد. همچنین مشخص نیست که چه میزان خسارت به زیرساخت‌های هسته‌ای و برنامه موشک‌های بالستیک ایران وارد شده است.

به گفته سه مقام منطقه‌ای که به دلیل حساسیت مذاکرات نخواستند نامشان فاش شود، انتظار می‌رود این توافق شامل لغو مرحله‌ای تحریم‌ها و آزادسازی دارایی‌های مسدود شده ایران باشد.

یائیر گولان، رهبر حزب چپ میانه و ژنرال سابق، در X نوشت: «ترامپ توافقی را امضا می‌کند که میلیاردها دلار به رژیم آیت‌الله‌ها سرازیر می‌کند، زیرساخت‌های هسته‌ای را دست نخورده باقی می‌گذارد، تهدید بالستیک را به همان شکل حفظ می‌کند و به رژیم قاتل تهران جانی دوباره می‌بخشد.»

کاوان سلامی

۲ ساعت پیش