شهرنوش پارسیپور، نویسندە و مترجم ایرانی در سن ۸۰ سالگی درگذشت
شهرنوش پارسیپور، نویسنده و مترجم برجسته ایرانی و از چهرههای اثرگذار ادبیات معاصر، در ۸۰سالگی در سانفرانسیسکو درگذشت. او از دهه ٧٠ میلادی با آثار داستانی، تجربه زندان و سپس مهاجرت به آمریکا، به یکی از صداهای شاخص ادبیات تبعید و روایت زنانه در ایران تبدیل شد.
پایان زندگی در سانفرانسیسکو
او از هفته گذشته به دلیل سکته قلبی در بیمارستانی در شهر سانفرانسیسکو در ایالات متحدە آمریکا بستری شدە بود. وی سالها در شمال کالیفرنیا زندگی میکرد.
تولد، خانواده و تحصیلات
پارسیپور در ١٧ فوریە ١٩٤٦ در تهران متولد شد.
او در خانوادهای با پیشینه فرهنگی رشد کرد؛ پدرش قاضی دادگستری و مادرش خانهدار بود.
وی در سال ١٩٧٤ از دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران فارغالتحصیل شد و سپس برای ادامه تحصیل به دانشگاه سوربن در پاریس رفت.
آغاز نویسندگی از نوجوانی
او نوشتن را از ۱۳سالگی آغاز کرد و از ۱۶سالگی داستانهایش را با نام مستعار منتشر میکرد.
نخستین رمان او «سگ و زمستان بلند» در سال ١٩٧٧ منتشر شد و آغاز رسمی مسیر حرفهای او در ادبیات معاصر ایران بود.
فعالیت رسانهای و اعتراض سیاسی
پارسیپور در دهه ١٩٧١ در تلویزیون ملی ایران فعالیت داشت و تهیهکننده برنامه «زنان روستایی» بود.
در سال ١٩٧٤ در اعتراض به اعدام خسرو گلسرخی و کرامتالله دانشیان و بازداشت نویسندگان، از تلویزیون استعفا داد، اقدامی که نقطه عطفی در زندگی حرفهای او محسوب میشود.
بازداشتها و زندان
پس از استعفا، او برای نخستینبار بازداشت شد و ۵۴ روز در زندان رژیم پهلوی گذراند.
بار دوم در سال ١٩٨١ به دلیل ارتباطات خانوادگی و همراه داشتن برخی نشریات بازداشت شد و اینبار حدود ۴ سال در زندان بود.
مهاجرت و ادامه مسیر در تبعید
پس از آزادی، او مدتی به ترجمه و کتابفروشی در تهران پرداخت، اما فشارها ادامه یافت و در نهایت به آمریکا مهاجرت کرد.
او از اواخر دهه ١٩٩١ در شمال کالیفرنیا ساکن شد و تا پایان عمر همانجا زندگی کرد.
آثار؛ از تجربه زنانه تا روایت اجتماعی
پارسیپور از نویسندگانی بود که آثارش بر تجربه زیسته زنان، ساختارهای اجتماعی و روایتهای نمادین تمرکز داشت.
از مهمترین آثار او در ایران:
- طوبا و معنای شب
- سگ و زمستان بلند
- عقل آبی
- ماجرای ساده و کوچک روح درخت
و در خارج از ایران:
- زنان بدون مردان
او همچنین مجموعه داستانها و ترجمههای متعددی در حوزه فلسفه، تاریخ و ادبیات منتشر کرد.
جایگاه ادبی و میراث فکری
آثار پارسیپور به زبانهای مختلف ترجمه شده و در خارج از ایران نیز مورد توجه قرار گرفته است.
وی از چهرههایی است که نامش در ادبیات فارسی با «روایت زنانه»، «تبعید» و «نقد ساختارهای اجتماعی» گره خورده است.
پارسیپور در طول زندگی خود همزمان با محدودیتها و سانسور، توانست جایگاهی متمایز در ادبیات داستانی معاصر ایران به دست آورد.
۳ ساعت پیش