خلاصه خبر

• استیو ویتکاف از پایان یک دور گفت‌وگوی ایران و آمریکا با میانجی‌گری خبر داد.
• اسماعیل بقایی گفت شروط تهران برای دیپلماسی از طریق یک میانجی قطری به واشنگتن منتقل شده است.
• دونالد ترامپ از «تحرک زیاد» برای دستیابی به توافق با ایران سخن گفت، اما هم‌زمان درباره فعالیت در تأسیسات زیرزمینی پیک‌اکس هشدار داد.
• ترامپ از همراهی کشتی‌ها توسط نیروی دریایی آمریکا در تنگه هرمز و توسعه مسیرهای جایگزین انتقال انرژی حمایت کرد.

یک دور رایزنی غیرمستقیم ایران و آمریکا در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل پایان یافت؛ هم‌زمان دونالد ترامپ از افزایش تحرک برای دستیابی به توافق سخن گفت و تهدید کرد هرگونه فعالیت در تأسیسات زیرزمینی پیک‌اکس را هدف قرار خواهد داد.

پایان یک دور رایزنی با میانجی‌گری

استیو ویتکاف، فرستاده ویژه دونالد ترامپ، روز چهارشنبه، ۲۳ سپتامبر ۲۰۲۶، اعلام کرد یک دور گفت‌وگو میان ایران و آمریکا در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل پایان یافته است.

ویتکاف گفت این رایزنی‌ها از طریق میانجی‌ها انجام شده و میانجی‌ها در طول روز میان دو هیئت رفت‌وآمد کرده‌اند. او گفت این دور از گفت‌وگوها با موفقیت پایان یافته و ابراز امیدواری کرد ادامه رایزنی‌ها سازنده و امیدبخش باشد.

اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران، نیز اعلام کرد تعامل با طرف آمریکایی از طریق یک میانجی قطری انجام شده است.

به گفته بقایی، تهران در این ارتباط مواضع خود درباره تنگه هرمز، امنیت منطقه و شروطش برای دیپلماسی را منتقل کرده است. او پایان جنگ در همه جبهه‌ها، توقف حملات آمریکا، پایان محاصره دریایی و جنگ اقتصادی و آزادسازی دارایی‌های ایران را از جمله شروط مطرح‌شده از سوی تهران عنوان کرد.

ترامپ از تحرک برای توافق گفت

دونالد ترامپ ساعاتی پس از سخنرانی خود در مجمع عمومی سازمان ملل، در نشست با رهبران کشورهای شورای همکاری خلیج فارس از افزایش تحرک برای دستیابی به توافق با ایران خبر داد.

ترامپ گفت استیو ویتکاف و جرد کوشنر دیداری «بسیار سازنده» با میانجی‌های درگیر در رایزنی با ایران داشته‌اند و افزود که به نظر او «تحرک زیادی» برای رسیدن به توافق وجود دارد. او ابراز امیدواری کرد این تلاش‌ها به پایان مناقشه منجر شود.

ترامپ پیش از این نشست نیز از یک جلسه سه‌ساعته با هیئت ایرانی سخن گفته و آن را «بسیار سازنده» توصیف کرده بود. با این حال، توضیح ویتکاف و اظهارات بقایی نشان می‌دهد ارتباط میان دو طرف از مسیر میانجی‌ها انجام شده است.

تهدید ترامپ درباره پیک‌اکس

ترامپ در کنار ابراز امیدواری درباره توافق، بار دیگر تأکید کرد که اجازه نخواهد داد ایران به سلاح هسته‌ای دست یابد.

او با اشاره به کوه پیک‌اکس در نزدیکی تأسیسات هسته‌ای نطنز گفت در حال حاضر فعالیت زیادی در این محل مشاهده نمی‌شود، اما اگر آمریکا فعالیتی در آن ببیند، «فوراً» آن را هدف قرار خواهد داد.

کوه پیک‌اکس محل یک مجموعه زیرزمینی است که ایران گفته برای فعالیت‌های مرتبط با ساخت و مونتاژ سانتریفیوژها در نظر گرفته شده است. بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به این مجموعه دسترسی نداشته‌اند.

تصاویر ماهواره‌ای نیز در ماه‌های اخیر افزایش فعالیت‌های ساختمانی در این محل را نشان داده‌اند، هرچند کارشناسان نتوانسته‌اند انجام فعالیت غنی‌سازی در این مجموعه را تأیید کنند.

هرمز و مسیرهای جایگزین انرژی

ترامپ بخش دیگری از سخنان خود را به تنگه هرمز و محاصره دریایی ایران اختصاص داد.

او گفت نیروی دریایی آمریکا در برخی شب‌ها ۲۵ تا ۳۰ کشتی را برای عبور از تنگه همراهی می‌کند و مدعی شد میزان نفت عبوری از این آبراه اکنون از هر مقطع دیگری از زمان آغاز درگیری با ایران بیشتر است.

ترامپ محاصره دریایی آمریکا را «دیوار فولادی» توصیف کرد و بار دیگر از عملکرد نیروی دریایی این کشور دفاع کرد.

او همچنین حملات ایران به کشتیرانی تجاری و کشورهای همسایه را دلیلی برای کاهش وابستگی زیرساخت انرژی منطقه به مسیرهای تحت تأثیر ایران دانست.

در همین چارچوب، ترامپ از حمایت دولت آمریکا از کریدور اقتصادی هند–خاورمیانه–اروپا و توسعه خطوط لوله و مسیرهای دیگر برای انتقال نفت سخن گفت. دولت آمریکا نیز طرح‌هایی برای سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های انرژی و کاهش وابستگی کشورهای منطقه به تنگه هرمز مطرح کرده است.

موضع ترامپ درباره آینده ایران

ترامپ همچنین گفت ایران که به تعبیر او برای دهه‌ها «قلدر خاورمیانه» بوده، دیگر در چنین موقعیتی قرار ندارد.

او گفت تصور می‌کند «وضعیت ایران» ممکن است پس از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا یا حتی پیش از آن پایان یابد.

رئیس‌جمهوری آمریکا ساعاتی پیش از این نشست، در سخنرانی خود در مجمع عمومی سازمان ملل نیز گفته بود واشنگتن باید میان دستیابی به توافقی که مانع دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای شود و ادامه اقدام نظامی علیه جمهوری اسلامی انتخاب کند. او در همان سخنرانی بار دیگر احتمال دستیابی به توافق پس از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا را مطرح کرده بود.

اطلاعات بیشتر

رایزنی‌های اخیر ایران و آمریکا در حاشیه هشتاد و یکمین نشست مجمع عمومی سازمان ملل در نیویورک انجام شده است. در روایت مقام‌های دو طرف، میانجی‌ها نقش اصلی را در انتقال پیام میان تهران و واشنگتن بر عهده داشته‌اند و هنوز توافق نهایی درباره نتیجه این رایزنی‌ها اعلام نشده است.

لینکهای مرتبط:

عراقچی در نیویورک: ایران مسیر دیپلماسی را برای حل مسائل انتخاب کرده است

واکنش قاطع تهران به تهدیدات دونالد ترامپ در مجمع عمومی سازمان ملل

ترامپ: پس از انتخابات میان‌دوره‌ای، احتمال توافق با ایران وجود دارد