
خلاصه خبر
وزیران خارجه ترکیه، مصر، پاکستان و عربستان سعودی، خواستار تشکیل کشور مستقل فلسطین بر اساس مرزهای ۴ ژوئن ۱۹۶۷ و با پایتختی قدس شرقی شدند.
این چهار کشور بر حل مناقشه نظامی آمریکا و اسرائیل با ایران از مسیر دیپلماسی و گفتوگو تأکید کردند.
وزیران خارجه این کشور خواستار ازسرگیری کامل و بدون مانع کشتیرانی در تنگه هرمز شدند.
در بیانیه مشترک، حملات حوثیها به عربستان سعودی و کشتیهای تجاری در دریای سرخ و تنگه بابالمندب محکوم شد.
همزمان با افزایش نگرانیها از گسترش درگیریهای خاورمیانه، چهار قدرت منطقهای بر ضرورت مهار تنشها از مسیر دیپلماسی تأکید کردند و حل مناقشه فلسطین و اسرائیل را بخشی اساسی از تلاشها برای برقراری ثبات دانستند.
دیپلماسی برای مهار تنشهای منطقهای
وزیران خارجه ترکیه، مصر، پاکستان و عربستان سعودی روز جمعه، ۲۳ اکتبر، در استانبول گرد هم آمدند و در بیانیهای مشترک، مواضع خود را درباره جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران، مسئله فلسطین و امنیت مسیرهای دریایی اعلام کردند.
این چهار کشور تأکید کردند که مناقشه نظامی میان آمریکا و اسرائیل با ایران و تنشهای پیرامون تنگه هرمز باید از طریق گفتوگو و دیپلماسی حلوفصل شود. آنها همچنین از تفاهمنامه اسلامآباد حمایت کردند و از ادامه تلاشهای دیپلماتیک برای جلوگیری از تشدید درگیریها استقبال کردند.
در این بیانیه، بر ضرورت جلوگیری از حمله به غیرنظامیان، زیرساختهای غیرنظامی و کشتیها نیز تأکید شده است. وزیران خارجه اعلام کردند که دستیابی به راهحلی پایدار از طریق مذاکره باید هدف تلاشهای دیپلماتیک باشد.
فلسطین؛ تأکید بر مرزهای ۱۹۶۷
وزیران خارجه چهار کشور، اشغالگری اسرائیل را «منشأ اصلی بیثباتی در منطقه و فراتر از آن» توصیف کردند و گفتند سیاستهای اسرائیل احساس عمیق بیعدالتی را در افکار عمومی جهان ایجاد کرده است.
آنها خواستار اجرای هرچه سریعتر راهحل دوکشوری بر اساس قطعنامههای مرتبط سازمان ملل شدند؛ راهحلی که بر تشکیل کشور مستقل، دارای حاکمیت، پایدار و پیوسته فلسطین در مرزهای چهارم ژوئن ۱۹۶۷ و با پایتختی قدس شرقی استوار است.
در بخش دیگری از بیانیه، خشونتهای اسرائیل، تلاشها برای تغییر وضعیت حقوقی و تاریخی قدس، فعالیتهای شهرکسازی در کرانه باختری و قدس شرقی و خشونت شهرکنشینان علیه فلسطینیان محکوم شده است.
این چهار کشور همچنین بر ضرورت ورود بدون وقفه کمکهای بشردوستانه به غزه و بازسازی این منطقه تأکید کردند.
تنگه هرمز؛ نگرانی از اختلال در تجارت جهانی
امنیت کشتیرانی از دیگر محورهای اصلی بیانیه بود. وزیران خارجه با تأکید بر اهمیت آزادی دریانوردی و امنیت پایدار مسیرهای دریایی، خواستار ازسرگیری سریع و کامل عبور ایمن، امن و بدون مانع از تنگه هرمز شدند.
آنها هرگونه اقدام یا محدودیتی را که مانع کشتیرانی قانونی شود، رد کردند و هشدار دادند که اختلال در مسیرهای دریایی میتواند زنجیره تأمین جهانی و انتقال انرژی، کود و مواد غذایی را مختل کند. به گفته آنها، چنین وضعیتی امنیت و رفاه کشورها را تحت تأثیر قرار میدهد و فشار بیشتری بر جمعیتهای آسیبپذیر در منطقه و فراتر از آن وارد میکند.
وزیران خارجه بر ضرورت همکاری جامعه جهانی برای مقابله با این چالشها تأکید کردند.
محکومیت حملات حوثیها در یمن
در ارتباط با یمن، چهار کشور تشدید اقدامات نظامی حوثیها را محکوم کردند و گفتند این اقدامات به افزایش رنج انسانی منجر شده است.
آنها همچنین حملات حوثیها به عربستان سعودی، بهویژه حمله به غیرنظامیان و زیرساختهای غیرنظامی، و حملات علیه کشتیهای تجاری در دریای سرخ و تنگه بابالمندب را محکوم کردند.
وزیران خارجه ضمن اعلام همبستگی با دولت یمن و عربستان سعودی، از حوثیها خواستند همه اقدامات نظامی، تهدیدها و حملات را فوراً متوقف کنند و با حسن نیت به روند سیاسی بازگردند.
اطلاعات بیشتر
نشست استانبول در چهارچوب سازوکار چهارجانبه موسوم به «آر۴» برگزار شد که ترکیه، مصر، پاکستان و عربستان سعودی اعضای آن هستند.
در همان روز، وزیران خارجه این چهار کشور در قالب نشستی گستردهتر با همتایان خود از فرانسه، آلمان، ایتالیا و بریتانیا نیز دیدار کردند. طبق بیانیه مشترک منتشرشده از سوی وزارت خارجه بریتانیا، این نشست علاوه بر جنگ ایران و مناقشه فلسطین، به حملات حوثیها، امنیت تنگههای هرمز و بابالمندب و وضعیت دریای سیاه نیز پرداخت. شرکتکنندگان بر ادامه گفتوگوها و تلاشهای دیپلماتیک برای جلوگیری از گسترش درگیریها توافق کردند.
لینکهای مرتبط
نشست قاهره؛ وزرای خارجە ترکیه، مصر، پاکستان و عربستان سعودی دیدار خواهند کرد
وزیران امور خارجه مصر، پاکستان، عربستان و ترکیه با یکدیگر دیدار خواهند کرد
پاکستان، عربستان سعودی، مصر و ترکیه برای بحث در مورد جنگ ایران دیدار خواهند کرد
