عێراق هەوڵەکانی بۆ زیادکردنی هەناردەی نەوت چڕ دەکاتەوە

رێبوار حەمەوەیس 3 کاتژمێر پێش ئێستا
کێڵگەیەکی نەوت لە باشووری عێراق. فۆتۆ: AP
کێڵگەیەکی نەوت لە باشووری عێراق. فۆتۆ: AP

پووختەی هەواڵەکە

  • حکومەتی عێراق بۆ چارەسەرکردنی پرسی دواکەوتنی مووچەی فەرمانبەران هەوڵەکانی بۆ زیادکردنی هەناردەی نەوت لە ڕێگەی دەروازە جیاوازەکانەوە چڕکردووەتەوە.
  • تاران دوای داواکارییەکانی بەغداد ڕێگەی داوە کەشتییە نەوتهەڵگرەکانی عێراق بە مۆڵەتی تایبەت لە گەرووی هوورمزەوە تێپەڕببن و نەوت هەناردە بکەن.
  • داهاتی مانگانەی نەوتی عێراق بەهۆی ئاڵۆزییەکانەوە لە 13 تریلیۆن دینارەوە بۆ نزیکەی 1 تریلیۆن دینار لە مانگی حوزەیراندا دابەزیوە.

بەگوێرەی زانیارییەک، کە بە کەناڵ8 گەیشتووە، عەلی زەیدی سەرۆکوەزیرانی عێراق لە کۆڕبەندی بەغداد جەختی لە دۆزینەوەی ڕێگەی نوێ بۆ هەناردەی نەوت کردووەتەوە و ڕایگەیاندووە حکومەت کار دەکات بۆ زیادکردنی داهات و گەرەنتی دابەشکردنی مووچەی فەرمانبەران لە کاتی خۆیدا.


هەوڵەکانی عێراق بۆ زیادکردنی داهات

  • هەناردەی نەوت لە بەندەرەکانی باشوور گەیشتووەتە نێوان 2 ملیۆن بۆ 2 ملیۆن و 100 هەزار بەرمیل لە ڕۆژێکدا.
  • حکومەت کار دەکات بۆ هەناردەکردنی نەوت لە ڕێگەی بەندەری جەیهانی تورکیا و بانیاسی سووریا و عەقەبەی ئوردن.
  • داهاتی گومرگ لە حەوت مانگی یەکەمی ئەمساڵدا گەیشتووەتە 2 تریلیۆن و 500 ملیار دینار کە ئاستێکی پێوانەییە.
  • پڕۆژەیاسای قەرز وەک ڕێگەچارەیەک بۆ دابینکردنی نەختینە ڕەوانەی ئەنجوومەنی نوێنەران کراوە تاوەکو مۆڵەتی قەرزکردن وەربگیرێت.

ڕێگەپێدانی ئێران و کاریگەرییەکانی جەنگ

ئێران ڕێگەی بە کەشتییە نەوتهەڵگرەکانی عێراق داوە بە گەرووی هوورمزدا تێپەڕببن، ئەمەش دوای داواکارییەکانی بەغداد لە کاتی سەردانی قالیبافدا هاتووە. پێش داخستنی گەرووەکە لەلایەن ئێرانەوە لە 3ـی ئازاردا، عێراق ڕۆژانە زیاتر لە 3 ملیۆن و 300 هەزار بەرمیل نەوتی هەناردە دەکرد، بەڵام دوای جەنگ داهاتی نەوت بە ڕێژەی 85% دابەزی و گەیشتە تەنها 1 تریلیۆن و 123 ملیار دینار لە مانگی حوزەیراندا، کە ئەمەش قەیرانی دارایی قووڵی بۆ حکومەت دروستکردووە.

زانیاریی زیاتر لەسەر بابەتەکە

ئابووری عێراق بە ڕێژەی 84% پشت بە داهاتی نەوت دەبەستێت، هەر بۆیە گەرووی هوورمز وەک شادەماری ئابووری وڵاتەکە هەژمار دەکرێت. ئامارەکان نیشانی دەدەن داهاتی نەوت پێش دەستپێکردنی جەنگ لە مانگی کانوونی دووەمدا گەیشتووەتە 7 تریلیۆن و 75 ملیار دینار، بەڵام بەهۆی ئاڵۆزییەکانەوە لە مانگی ئایاردا بۆ 1 تریلیۆن و 148 ملیار دینار کەمبووەتەوە. ئێستا حکومەت هەوڵدەدات لە ڕێگەی زیادکردنی هەناردە و داهاتی ناوخۆییەوە ڕێگری لە دووبارەبوونەوەی دواکەوتنی مووچەی مانگی تەمموز بکات، کە بووە هۆی سەرهەڵدانی خۆپیشاندانی فراوان لە بەغداد و شارەکانی دیکە. هاوکات بڕیارە لیستى مووچەى مانگى هەشتى مووچەخۆرانى هەرێمى کوردستان ڕەوانەى بەغداد بکرێت تاوەکو ڕێکارە داراییەکان جێبەجێ بکرێن.

زانیاریی زیاتر بۆ تۆ

نزار ئامێدى: داوامان لەقالیباف کرد بۆ هەناردەکردنى نەوت تایبەتمەندى بەعێراق بدرێت

عێراق بەهۆی وەستانی هەناردەی نەوتەوە ناتوانێت قەرزەکانی ئێران بداتەوە

هەناردەی نەوتی بەسرە بەرزبووەتەوە بۆ 1.4 ملیۆن بەرمیلی ڕۆژانە

نەوتی عێراق: هەناردەی نەوتی کەرکووک دەکرێتە 420 هەزار بەرمیل

رێبوار حەمەوەیس

3 کاتژمێر پێش ئێستا