پووختەی هەواڵەکە

• بەهۆی شەش مانگ جەنگ و گەمارۆی دەریایی و ئابوورییەوە ئابووریی ئێران ڕووبەڕووی قەیرانێکی قوڵ بووەتەوە.

• بەهای تمەن بە ڕێژەیەکی بەرچاو دابەزیوە و نرخ و هەڵاوسان بەشێوەیەکی بەرچاو زیادیان کردووە.

• هەناردەی نەوتی ئێران بە ڕێژەی 74% کەمیکردووە و ڕێژەی بێکاری لە وڵاتەکەدا بەرزبووەتەوە.

---

پاش تێپەڕبوونی شەش مانگ بەسەر جەنگدا، ئێران لە دۆخێکی ئابووریی خراپدایە و بەهای تمەن بۆ سەروو 23 ملیۆن تمەن بەرامبەر 100 دۆلار دابەزیوە و نرخ لە بازاڕەکاندا چەند برابر بووەتەوە.

---

کاریگەرییەکانی جەنگ و گەمارۆ لەسەر ئابووریی ئێران

• لە ناوەڕاستی مانگی ئایارەوە ئەمریکا گەمارۆی دەریایی لەڕێگەی گەرووی هوورمزەوە خستووەتە سەر ئێران.

• ڕێژەی هەڵاوسان بەپێی میدیای فەرمیی ئێران لە 46%ـەوە بۆ 61% بەرزبووەتەوە.

• ئاژانسی یۆرۆ نیوز ڕایگەیاندووە هەڵاوسانی خۆراك لە ئێران گەیشتووەتە 108%.

• ترەید ئیکۆنۆمیک ئاماژەی بەوە کردووە هەڵاوسانی مانگی شوبات لە 68%ـەوە بۆ 88% زیادی کردووە.

• بانکی ئەسناد ڕایگەیاندووە هەڵاوسانی گشتی لە 62.2%ـەوە گەیشتووەتە 84.4%.

• بەهای 100 دۆلار لە 16 ملیۆن و 400 هەزار تمەنەوە بۆ 23 ملیۆن و 300 هەزار تمەن دابەزیوە و زیاتر لە 30%ـی بەهای لەدەستداوە.

• بەراورد بە کاتی دەستبەکاربوونی مەسعود پزیشکیان، تمەن 313%ـی بەهاکەی بەرامبەر دۆلار لەدەستداوە.

• یارانەی مانگانەی یەک ملیۆن تمەنی بۆ هەر تاکێک نەبووەتە فریادڕەسی دارایی خێزانەکان.

• نرخی خۆراکە سەرەتاییەکان دوو هێندە بەرزبوونەوەی تۆمارکردووە؛ نرخی پێنج کیلۆ ڕۆن 55%، مریشک 52%، گۆشتی سوور 55%، برنجی پاکستانی 58%، هێلکە 41%، شیر 52%، نانی سەنگەک و لەواشیش زیاتر لە دوو هێندە زیادیان کردووە.

• ڕێژەی بێکاری لە 7.6%ـەوە بۆ 9.1% بەرزبووەتەوە.

• هەناردەی نەوتی ئێران لە 1 ملیۆن و 750 هەزار بەرمیلەوە بۆ 247 هەزار بەرمیل لە ڕۆژێکدا کەمیکردووە و بە ڕێژەی 74% دابەزیوە.

پەیامی ئەمریکا و ئاسۆی گفتوگۆکان

دۆناڵد ترەمپ سەرۆکی ئەمریکا جەختی لەسەر بەردەوامیی گەمارۆ دەریاییەکان و سەپاندنی قورسترین سزای ئابووری بەسەر تاراندا کردووەتەوە، ئەم ئاڵۆزییە ئابووری و سیاسییانەش تاوەکو ئەوکاتەی تاران و واشنتن نەگەڕێنەوە سەر مێزی گفتوگۆ، بەردەوام دەبێت و کاریگەریی ڕاستەوخۆی لەسەر ژیانی هاوڵاتییانی ئێران دەبێت.

زانیاریی زیاتر لەسەر بابەتەکە

بەپێی زانیارییە ئابوورییەکان، ئابووریی ئێران کە زۆرتر پشت بە داهاتی فرۆشتنی نەوت دەبەستێت، بەهۆی سزاکانی ئەمریکا و گەمارۆ دەریاییەکانەوە دووچاری سستبوونی گەورە بووەتەوە. دابەزینی هەناردەی نەوت و بەهای دراوی نیشتمانی لە تەک بەرزبوونەوەی بێکاری و هەڵاوسان، بارگرانییەکی زۆری دارایی لەسەر خێزانەکان دروستکردووە و هاوکارییە داراییەکانی حکومەتیش کە بۆ هەر تاکێک یەک ملیۆن تمەن دیاریکراوە، نەیانتوانیوە ڕێگری لە دابەزینی ئاستی بژێویی هاوڵاتییان بگرن.

زانیاریی زیاتر بۆ تۆ

ناوەندی ئاماری ئێران: هەڵاوسان گەیشتە %62 و نرخی خۆراک %133 بەرزبووەوە

قەیرانی ئابووریی ئێران؛ هەڵاوسان بەرزترین ئاستی لەدوای جەنگی جیهانیی دووەمەوە تۆمار کرد

قەیرانی ئابووری لە ئێران؛ هەڵاوسان 40٪ی تێپەڕاند و دەرمان بە ڕێژەی 380٪ گران بوو

دوای جەنگ وێرانکارییە ڕاستەقینەکە دەستیپێکرد؛ 4 ملیۆن بێکار و هەڵاوسانێکی بێوێنە لە ئێران

سندوقی نێودەوڵەتی دراو: ڕێژەی هەڵاوسان لە ئێران گەیشتووەتە 68.9%