لەگەڵ هاتنی وەرزی گەرما و وشکبوونی پوش و پاوان، حکومەتی هەرێمی کوردستان بەبێ تەرخانکردنی بودجە ڕووبەڕووی مەترسییەکانی ئاگرکەوتنەوە دەبێتەوە و پڕۆسەی پاراستنی دارستانەکانیش پەکیکەوتووە.

نەبوونی بودجە و پەککەوتنی پلانی پاراستنی دارستانەکان

لە هەرێمی کوردستان وەرزی دروستکردنی ئاگربڕ و پاراستنی دارستان و پاوان دەستیپێکردووە، بەڵام هیچ بڕە پارەیەک بۆ ئەم مەبەستە تەرخان نەکراوە. بەهۆی دابین نەکردنی بودجەی پێویست لەلایەن حکومەتی هەرێمی کوردستانەوە، کەمترین کار بۆ ڕێگریکردن لە تەشەنەکردنی ئاگر کراوە. هەڵکەوت عەبدوڕەحمان، بەڕێوەبەری گشتی باخداری و دارستان و پاوان ڕایگەیاندووە، ساڵانە پلانەکانیان ئاراستەی وەزارەتی کشتوکاڵ و دارایی دەکەن، بەڵام چەند ساڵێکە بودجەیان بۆ دابین نەکراوە، ئەمەش بووەتە هۆی ئەوەی نەتوانن دەرمانی قڕکەر و ئامێری پێویست بۆ ڕێگری لە ئاگرکەوتنەوە دابین بکەن.

ئەرکەکانی بەڕێوەبەرایەتی گشتیی باخداری و دارستان

ئەم بەڕێوەبەرایەتییەی سەر بە وەزارەتی کشتوکاڵ بەرپرسە لە پەرەپێدانی کەرتی باخداری، پاراستنی دارستانەکان و ڕێکخستنی پاوانی سروشتی. ئەرکە سەرەکییەکانی بریتین لە ئامادەکردنی پلانی پێشوەختە و دروستکردنی هێڵی ئاگربڕ لە وەرزی هاویندا، سەرپەرشتیکردنی نەمامگە حکومییەکان، زیادکردنی ڕووبەری سەوزایی، و ڕێکخستنی پڕۆسەی لەوەڕاندنی ئاژەڵ بۆ پاراستنی ڕووەکە سروشتییەکان. هەروەها چاودێریکردنی مۆڵەتەکان بۆ گواستنەوەی بەرهەمە دارستانییەکان و ڕێگریکردن لە بڕینەوەی دارەکان لە ئەرکە گرنگەکانی ئەم فەرمانگەیەن.

ئاماری سووتانی زەوییەکان لە ساڵی 2025

بەپێی ئامارە فەرمییەکانی بەڕێوەبەرایەتی گشتی باخداری و دارستان و پاوان، لە ساڵی 2025 دا لە هەرێمی کوردستان 54,754 دۆنم ڕووبەری زەوی دارستانی سروشتی، دەستکرد، باخ و پاوان سوتاوە. زۆرترین ڕووبەری سوتاو لە جۆری دارستانی سروشتی و پاوان بووە، ئەمەش لە کاتێکدایە کە ساڵانە فەرمانگەکانی کشتوکاڵ و شارەوانی و قایمقامییەتەکان پێکەوە پلانی ڕێگری لە ئاگر ئامادە دەکەن، بەڵام نەبوونی پارە کاریگەری لەسەر جێبەجێکردنی پلانەکان هەبووە.

داتاکانی ڕووبەری سەوزایی و دارستان لە هەرێمی کوردستان

بەپێی دوایین ڕووپێوی، ڕووبەری زەوییەکان لە هەرێمی کوردستان بەمشێوەیەیە: ڕووبەری زەوی دێمی 4,833,466 دۆنم و زەوی بەراو 1,309,710 دۆنمە. پاوانی سروشتی 6,937,769 دۆنم و دارستانی سروشتی 2,507,521 دۆنم ڕووبەری هەرێمی کوردستان پێکدەهێنن. هەروەها دارستانی دەستکرد 35,472 دۆنم، باخداری بەراو 121,597 دۆنم و باخداری دێمی 139,967 دۆنمە. پاراستنی ئەم ڕووبەرە فراوانە پێویستی بە بودجەی بەردەوام و پلانی ساڵانە هەیە بۆ ڕێگریکردن لە زیانە ژینگەییەکان.