کۆبوونەوەیەکی یەکلاکەرەوە؛ شاندی ئابووریی هەرێم بۆ پرسی گومرگ و ئەسیکۆدا لە بەغدادە
شاندێکی باڵای ئابووریی هەرێمی کوردستان بە مەبەستی یەکلاکردنەوەی کێشەکانی گومرگ و جێبەجێکردنی سیستمی ئەسیکۆدا گەیشتە بەغداد.
پێکهاتەی شاندەکە و کاتی کۆبوونەوەکە
ئێوارەی ئەمڕۆ یەکشەممە، شاندێکی ئابووریی حکومەتی هەرێمی کوردستان سەردانی شاری بەغداد دەکات. بڕیارە ڕۆژی دووشەممە شاندەکە لە کۆبوونەوەی ئەنجوومەنی ئابووریی عێراق بەشداری بکات. شاندەکە لە نوێنەرانی وەزارەتەکانی دارایی، بازرگانی، کشتوکاڵ، ناوخۆ، بەڕێوەبەری گشتیی گومرگ، بەڕێوەبەری چاوێریی بازرگانی و سەرۆکی نوێنەرایەتیی حکومەتی هەرێم لەگەڵ چەند ڕاوێژکارێک پێکهاتووە.
خاڵە ناکۆکەکان و سیستمی ئەسیکۆدا
نەوزاد غەفور، سەرۆکی ژووری بازرگانی و پیشەسازیی سلێمانی ڕایگەیاند، تەوەری سەرەکیی سەردانەکە پرسی جێبەجێکردنی سیستمی ئەسیکۆدا و ئەو خاڵانەیە کە هەردوولا بۆچوونی جیاوازیان لەسەری هەیە. کێشەکان بریتین لە: باجی گومرگی، هێمای بازرگانی، میکانیزمی لێخۆشبوونی گومرگی، پاڵپشتی بەرهەمی خۆماڵی و گونجاندنی ڕۆژمێری کشتوکاڵی. بەگوتەی نەوزاد غەفور، سەرەڕای ناردنی دۆسیەی کۆمپانیاکان، بەغداد هێشتا دانپێدانانی بە هێمای بازرگانیی هەرێم نەداوە و دەیەوێت باج و ڕسووماتەکان لە بەغداد وەربگیرێن.
ڕۆژمێری کشتوکاڵی و هاتوچۆی بەرهەمەکان
ڕزگار حەمەخدر، ڕاوێژکاری وەزارەتی کشتوکاڵ ئاماژەی بەوە کرد کە یەکێک لە تەوەرەکان، یەکخستنی دەروازەکان و مامەڵەکردنە لەگەڵ ڕۆژمێری کشتوکاڵی. ئامانجی هەرێم ئەوەیە لە کاتی پێگەیشتنی بەرهەمی ناوخۆیی، ڕێگری لە هاوردەکردنی بەرهەمی بیانی بکرێت و لە هەمان کاتدا ڕێگری لە ڕەوانەکردنی سەوزە و بەرهەمەکانی هەرێم بۆ پارێزگاکانی ناوەڕاست و خوارووی عێراق نەکرێت.
پێناسی گومرگی و داهاتی دەروازەکان
ئەندامێکی شاندەکە جەختی لەوە کردەوە کە حکومەتی هەرێمی کوردستان ڕازی نابێت کاڵا لە دەروازەکانی هەرێمەوە تێپەڕێت بەڵام داهاتەکەی بۆ بەغداد بێت. لە ئێستادا و لە 1ـی حوزەیرانەوە، بازرگانان لە دەروازەی ئیبراهیم خەلیل سیستمی ئەسیکۆدا جێبەجێ دەکەن بۆ ئەوەی بەبێ کێشە کاڵاکانیان بگوازنەوە بۆ شارەکانی عێراق، بەڵام حکومەتی هەرێم گومرگی خۆی وەردەگرێت تا ئەو کاتەی ڕێککەوتنی کۆتایی لەسەر وردەکارییەکان دەکرێت.
تایبەتمەندییەکانی سیستمی ئەسیکۆدا
نەوزاد شێخ کامیل، بەڕێوەبەری گشتیی بازرگانی ڕوونی کردەوە کە ئەو بازرگانانەی کاڵا بۆ ناوەڕاست و خوارووی عێراق دەگوازنەوە، سیستمی ئەسیکۆدا جێبەجێ دەکەن، بەڵام ئەوانەی تەنیا بۆ هەرێمی کوردستان کاڵا دەهێنن، تەنیا یەک گومرگیان لە دەروازەی ئیبراهیم خەلیل لێ وەردەگیرێت کە بڕەکەی کەمترە. لە سیستمی ئەسیکۆدادا، پارەی کاڵا و ڕسووماتەکان لە هەژماری بانکیی بازرگان دەبڕدرێت و دۆلاریان بە نرخی فەرمی (1320 دینار) بۆ ئەژمار دەکرێت.
2 کاتژمێر پێش ئێستا