جێگری یەکەمی سەرۆکی ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق هۆشداری دەداتە حکومەتی فیدراڵ کە بەبێ پاکتاوکردنی داهاتە نانەوتییەکان و جێبەجێکردنی یاسای بودجە هیچ بڕە پارەیەک بۆ هەرێمی کوردستان نەنێرێت، بە پێچەوانەوە ڕووبەڕووی لێپرسینەوەی یاسایی دەبنەوە.

داواکاریی بۆ ڕاگرتنی ناردنی پارە بۆ هەرێمی کوردستان

عەدنان فەیحان دلێمی، جێگری یەکەمی سەرۆکی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق، داوای لە حکومەتی فیدراڵی کرد ناردنی هەر بڕە پارەیەک بۆ حکومەتی هەرێمی کوردستان ڕابگرێت. فەیحان جەختی کردەوە کە دەبێت سەرەتا پاکتاوی دارایی (تەسویە)ی تەواو بۆ ئەو بڕە پارە و شایستانە بکرێت کە تاوەکو ئێستا ڕادەست نەکراون، ئەمەش بەپێی ئەحکامەکانی یاسای بودجەی گشتی و ڕاپۆرتی هاوبەشی دیوانی چاودێری دارایی فیدراڵی و دیوانی چاودێری هەرێم.

تۆمەتبارکردنی حکومەتی پێشوو بە سەرپێچیی یاسایی

جێگری یەکەمی سەرۆکی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق ئاماژەی بەوە کرد کە حکومەتی فیدراڵی پێشوو بە شێوەیەکی ئاشکرا سەرپێچی ئەحکامەکانی یاسای بودجەی گشتی ژمارە 13ی کردووە. بە گوتەی فەیحان، حکومەت مووچەی 5 مانگی ساڵی 2025ی بۆ هەرێم ناردووە بەبێ ئەوەی هیچ بڕە پارەیەک لە داهاتە نانەوتییەکان وەربگرێت، هەروەها دوو جار لەو بڕە پارانەی لە ڕاپۆرتە هاوبەشەکەدا دیاریکرابوون خۆش بووە، سەرەڕای ئەوەی دەسەڵاتی یاسایی بۆ ئەو کارە نەبووە.

وردەکاریی ڕێککەوتنەکان لەسەر داهاتە نانەوتییەکان

بەپێی ڕوونکردنەوەکانی فەیحان، حکومەتی هەرێم بەپێی یاسای بودجە و ڕێککەوتنی ساڵی 2025، پابەند بووە مانگانە بڕی 391 ملیار دینار لە داهاتە نانەوتییەکان ڕادەستی بەغداد بکات. دواتر لە ڕێگەی لیژنەیەکی وەزاری شەش قۆڵییەوە بڕەکە بۆ 200 ملیار دینار کەمکرایەوە، بەڵام حکومەتی هەرێم پابەندی ئەو ڕێککەوتنە نوێیەش نەبووە، سەرەڕای ئەوەی بەغداد مووچەی 5 مانگی یەکەمی ساڵی 2025ی فەرمانبەرانی هەرێمی دابین کردووە.

جیاوازیی بڕی پارەکان لە ساڵی 2026دا

فەیحان ئاشکرای کرد کە لە کۆتایی ساڵی 2025 گەیشتوونەتە ڕێککەوتنێکی نوێ بۆ ئەوەی هەرێم مانگانە 120 ملیار دینار بدات بە بەغداد، بە جۆرێک ساڵانە 10% زیاد بکات و بۆ ساڵی 2026 بگاتە 132 ملیار دینار. بەڵام لە ئێستادا لە کاتێکدا بەغداد تەواوی پابەندییەکانی جێبەجێ دەکات، هەرێمی کوردستان تەنها بڕی 40 بۆ 50 ملیار دیناری مانگانە ڕادەست دەکات، کە ئەمەش جیاوازییەکی زۆرە لەگەڵ ئەو بڕەی کە بەپێی ڕاپۆرتە چاودێرییەکان شایستەیە.

هۆشداریی لە لێپرسینەوەی یاسایی لە حکومەت

جێگری یەکەمی سەرۆکی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق هۆشداری دایە حکومەتی ئێستا و ڕایگەیاند، هەر ڕێکارێکی پێچەوانەی یاسای بودجە و پاکتاوی دارایی، حکومەت بەرپرسیارێتی تەواوی دەکەوێتە ئەستۆ. فەیحان دووپاتی کردەوە کە پابەندنەبوون بەم ڕێکارانە دەبێتە هۆی ئەوەی ئەنجومەنی نوێنەران و سەرۆکایەتییەکەی لێپرسینەوەی یاسایی لەگەڵ حکومەت بکەن، چونکە پاراستنی سامانی گشتی و مافی هەموو عێراقییەکان بنەمای یاسایی پەیوەندییەکانی نێوان بەغداد و هەولێرە.