هەرچەندە ساڵێکە حکومەت باجی 10%ـی لەسەر چێشتخانە و کافتریاکان هەڵگرتووە، بەڵام ئێستا زۆربەی ئەو شوێنانە بەناوی "سێرڤس" یان خزمەتگوزاری، هەمان بڕە پارە لە هاووڵاتییان وەردەگرن؛ ئەمەش کاردانەوەی لێکەوتووەتەوە و کۆمەڵەی میوانخانەکان دەست بە بەدواداچوونی ورد دەکات.

گۆڕینی ناوی باج بۆ خزمەتگوزاری

ماوەی ساڵێکە حکومەتی هەرێمی کوردستان بڕیاری داوە باجی 10% لەسەر چێشتخانە و کافتریکان لاببات، بەڵام خاوەنکارەکان لەبری کەمکردنەوەی نرخ، خانەیەکی نوێیان لە پسوڵەکاندا بەناوی "سێرڤس" زیادکردووە. پێشتر ئەم بڕە پارەیە بەناوی "باج" دەچووە خەزێنەی دەوڵەت، بەڵام ئێستا وەک قازانجێکی زیادە بۆ خاوەن شوێنەکان دەمێنێتەوە، لە کاتێکدا نرخەکان لە بنەڕەتدا گرانن.

بەهانەی خاوەن کافتریاکان بۆ وەرگرتنی پارە

لاوک عومەر، خاوەنی کافتریا، ئاماژە بەوە دەکات کە ئەو 10%ـی خزمەتگوزارییەی وەریدەگرن لەبەرامبەر دابینکردنی ژینگەیەکی ئارام، دیزاینی جوان و خزمەتگوزارییەکانی ناو شوێنەکەیە. لاوک باسی لەوەش کرد کە ئەو لە سەرەتادا نەیویستووە ئەو پارەیە وەربگرێت، بەڵام بەهۆی گلەیی هاوپیشەکانی کە "بۆچی ئەو وەری ناگرێت"، دەستی بە وەرگرتنی کردووەتەوە.

هەڵوێستی کۆمەڵەی میوانخانە و چێشتخانەکان

مەحموود تۆفیق، سەرۆکی کۆمەڵەی میوانخانە و چێشتخانەکانی سلێمانی ڕایگەیاند، تاوەکو ئێستا ئاگاداری ئەوە نەبوون کە بەناوی خزمەتگوزارییەوە پارە لە خەڵک وەردەگیرێت. جەختی لەوەش کردەوە کە دوای ئەم بەدواداچوونانە، دەست بە لێکۆڵینەوە دەکەن بۆ ئەوەی بزانن یاساییبوونی ئەم پارەیە چییە و لەسەر چ بنەمایەک لە هاووڵاتییان وەردەگیرێت.

کێشەی سیستەمی باج و فشار لەسەر خاوەنکاران

لە لایەکی دیکەوە، خاوەن چێشتخانەکان گلەیی لە شێوازی وەرگرتنی باجی ساڵانە لەلایەن حکومەتەوە دەکەن. لە ئێستادا باج لەسەر بنەمای ژمارەی مێز و کورسی وەردەگیرێت نەک قازانجی ساڵانە. بۆ نموونە، چێشتخانەیەک هەبووە لە ساڵێکدا 34 ملیۆن دینار باجی داوە بە حکومەت لە کاتێکدا فرۆشی زۆر کەم بووە، ئەمەش وایکردووە داوای پێداچوونەوە بە شێواز و بڕی باجەکان بکەن تاوەکو هاوسەنگییەک لە نێوان داهات و باجدا دروست بێت.