"جەلاد" وەک "پاڵەوان" بەخاکسپێردرا
پووختەی هەواڵەکە:
- بێ گوێدانە هۆشدارییەکانی یەکێتی ئەورووپا، تەرمی ڕاتکۆ ملادیچ بە ڕێوڕەسمی فەرمی بەخاکسپێردرا.
- فەرماندەی پێشووی سەربازیی سڕبەکانی بۆسنە ناسراو بە "قەسابی باڵکان".
بە سەرپێچیکردن لە هۆشدارییە توندەکانی یەکێتیی ئەورووپا، تەرمی ڕاتکۆ ملادیچ، فەرماندەی پێشووی سەربازیی سڕبەکانی بۆسنە ناسراو بە "قەسابی باڵکان"، لە ڕێوڕەسمێکی فەرمیی سەربازی و کەنیسەییدا لە بەلگراد بە خاک سپێردرا؛ کەسێک کە لە دادگا نێودەوڵەتییەکاندا بە ئەنجامدانی یەکەمین جینۆسایدی دوای جەنگی جیهانیی دووەم لە ئەورووپا تاوانبار کرا، بەڵام لە وڵاتەکەیدا وەک پاڵەوان ماڵئاوایی لێکرا.
جەلادێک لە بەرگی پاڵەواندا؛ بەلگراد ئەورووپای بێدەنگ کرد
- کەسێک کە لە دادگا نێودەوڵەتییەکاندا بە ئەنجامدانی یەکەمین جینۆسایدی دوای جەنگی جیهانیی دووەم لە ئەورووپا تاوانبار کرا، بەڵام لە وڵاتەکەیدا وەک پاڵەوان ماڵئاوایی لێکرا.
- کڵێسای ئۆرتۆدۆکسی سانت لوقا لە بەلگراد پێشوازی لە هەزاران ماتەمگێڕ کرد کە بۆ ماڵئاواییکردن لە ڕاتکۆ ملادیچ کۆببوونەوە.
- لە ڕێوڕەسمەکەدا تابوتەکەی بە ئاڵای سڕبیا داپۆشرابوو و کڵاوە سەربازییەکەی لەسەر دانرابوو.
- ئەم هەنگاوە وەک تەحەدایەکی ئاشکرا بۆ یەکێتیی ئەورووپا لێکدرایەوە، کە پێشتر هۆشداریی دابوو لە هەر ڕێزلێنانێکی فەرمی بۆ کەسێک کە بە تاوانی جینۆساید لە زینداندا گیانی لەدەستداوە.
ڕۆژی دووشەممە، کڵێسای ئۆرتۆدۆکسی سانت لوقا لە بەلگراد پێشوازی لە هەزاران ماتەمگێڕ کرد کە بۆ ماڵئاواییکردن لە ڕاتکۆ ملادیچ کۆببوونەوە. لە ڕێوڕەسمەکەدا تابوتەکەی بە ئاڵای سڕبیا داپۆشرابوو و کڵاوە سەربازییەکەی لەسەر دانرابوو، لە کاتێکدا پیاوانی سوپا دەوریان دابوو. ئەم هەنگاوە وەک تەحەدایەکی ئاشکرا بۆ یەکێتیی ئەورووپا لێکدرایەوە، کە پێشتر هۆشداریی دابوو لە هەر ڕێزلێنانێکی فەرمی بۆ کەسێک کە بە تاوانی جینۆساید لە زینداندا گیانی لەدەستداوە.
کەنیسە، مۆسکۆ و ناسیۆنالیستەکان لە یەک سەنگەردا
ڕێوڕەسمی بەخاکسپاردنەکە کە میدیا فەرمییەکانی سڕبیا بە ڕاستەوخۆ پەخشیان دەکرد، لەلایەن پۆرفیریجە، پاتریارک و گەورەقەشەی کەنیسەی ئۆرتۆدۆکسی سڕبیا سەرپەرشتی کرا. لە نێو ئامادەبوواندا هەریەکە لە میلۆراد دۆدیک، ڕێبەری ناسیۆنالیستی سڕبەکانی بۆسنە و ئەلێکساندەر بۆتسان-خارچنکۆ، باڵیۆزی ڕووسیا لە سڕبیا بەشدار بوون، ئەمەش ڕەهەندێکی سیاسی و هەرێمیی بە پرسەکە بەخشی.
لاهای؛ کۆتایی ژیانی "قەسابی بۆسنە" لە کونجی زینداندا
ملادیچ لە 27ـی ئاب و لە تەمەنی 84 ساڵیدا، لە شاری لاهای هۆڵەندا کۆچی دوایی کرد، لەو شوێنەی کە سزای زیندانی هەتاهەتایی بەسەردا سەپێنرابوو. دادگای نێودەوڵەتیی تاوانەکان بۆ یوگۆسلاڤیای پێشوو لە ساڵی 2017 ملادیچی بە ئەنجامدانی تاوانی جینۆساید، تاوانەکانی جەنگ و تاوانی دژ بە مرۆڤایەتی مەحکووم کردبوو.
سرێبرنیتسا و سەرایێڤۆ؛ برینە ساڕێژنەبووەکانی مێژوو
ناوى ڕاتکۆ ملادیچ لە مێژووی هاوچەرخدا بە خوێناویترین کارەساتەکان بەستراوەتەوە. لە سەردەمی جەنگی بۆسنە لە نێوان ساڵانی 1992 تا 1995، وەک فەرماندەی سوپای کۆماری سڕبسکا سەرپەرشتی گەمارۆدانی سەرایێڤۆ و کۆمەڵکوژیی بەناوبانگی سرێبرنیتسای کرد، کە تێیدا زیاتر لە 8000 پیاو و مێردمنداڵی موسڵمانی بۆسنی بە کۆمەڵ کۆمەڵکوژ کران و بەو هۆیەوە نازناوی "قەسابی بۆسنە" و "قەسابی باڵکان"ـی پێدرا.
دارکۆ ملادیچ: باوکم نەتەوەکەمانی یەکخست
سەرەڕای ئەو مێژووە خوێناوییە، بۆ زۆرێک لە سڕبەکان ئەو هێشتا وەک پارێزەری خاک و نەتەوە دەبینرێت. لە کاتی بەڕێوەچوونی ڕێوڕەسمەکەدا، دارکۆ ملادیچ، کوڕی جەنەراڵە کۆچکردووەکە گوتی: "لە مردنیدا، ڕاتکۆ بۆ جاری دووەم گەلی سڕبیای یەکخست؛ یەکەمجار کاتێک بوو چوو بۆ لاهای تا بەرگری لە مافەکانی گەلی سڕبیا بکات، ئەمڕۆش کاتێکە کە هەمووان بە یەکگرتوویی ماڵئاوایی لێدەکەن".
1 کاتژمێر پێش ئێستا