پوختەیەک لەبارەی شۆڕش و هونەرە باڵاکەی حەمە جەزا

محەممەد جەزا عەلی، ناسراو بە (حەمە جەزا)، یەکێکە لە دیارترین هونەرمەند و ‌ شۆڕشگێڕەکانی کورد، کە بە هەڵوێست و بوێرییەکانی لە نێو گۆرانی و سروودی شۆڕشگێڕی و نیشتمانیدا، ڕۆڵی کارای لە نێو موزیکی کوردیدا گێڕاوە.

حەمە جەزا:

دووی شوباتی 1949 دا لە گەڕەکی بازاڕە بچکۆلەی شاری سلێمانی لەدایکبووە
ساڵی 1959 بۆ یەکەمجار لەسەر شانۆی پەروەردەی شاری سلێمانی گۆرانی چڕیووە
ساڵی 1969 پەیوەندیی بە شۆڕشی ڕزگاریخوازیی کوردەوە کردووە و لە هەمان کاتدا بووە ئەندامی (تیپی هونەر و وێژەی کوردی)
ساڵی 1971 یەکەم بەرهەمی تۆمارکراوی بەناوی (بیبی خانم) لەگەڵ چەند ئەندامێکی (تیپی موزیکی باواجی کۆیە) تۆماری کردووە

بە هۆکاری گۆرانییەکان و هەستی نیشتمانپەروەری، لەلایەن ڕژێمی بەعسەوە فشارێکی زۆری خراوەتە سەر، ساڵی 1981 ڕووی لە شاخەکانی کوردستان کردووە و پەیوەندی بە لە شۆڕشی نوێ و یەکێتیی نیشتمانیی کوردستانەوە کردووە.

لە ژیانی پێشمەرگایه‌تیدا لە هونەر دانەبڕاوە:

بەردەوام لەپاڵ شۆڕشی چەکداریدا بە هونەرەکەی خزمەتی گۆرانی و هونەری موزیکی کردووە
بەرهەمەکانی هەڵقوڵاو و گوزارشتی ناخی پێشمەرگە و هونەرمەندی گەلێکی ستەمدیدە بووە
بووە بە ئەندامی سەرەکیی تیپی موزیکی شه‌هید کارزان، بە وتەی ئەندامانی تیپەکە، بە ئەندامبوونی حەمە جەزا لە تیپی مۆسیقای شەهید کارزاندا، گڕ و تینێکی تری به تیپەکه داوه و له ‌ زۆرینەی چالاکییەکانیاندا، بە گۆرانی و هۆنراوه ‌و ئاوازدانان بەشدار بووه

له چڕینی مەقامە کوردییەکاندا:

خاوەنی مۆرکی تایبەتی خۆی بووە
خزمەتی بە گۆرانیی سیاسی و نیشتمانی کردووە
کاریگەرییەکی بێوێنەی لە جوڵاندنی هەستی نیشتمانی هەبووە

ساڵانی پاش ڕاپەڕین:

جۆری گۆرانییەکانی بەرەو شێوازیکی دیکە گۆڕاوە و زیاتر شاد بوون
هونەرەکەی گوزارشت بووە لە هەستی تایبەتی خۆی
زۆر جار له ‌ سەر گۆڕینی ڕیتم و شێوازی گۆرانییه ‌نوێیەکانی ڕەخنەی لێ گیراوە

بەرهەمەکانی:

نزیکەی 200 بەرهەمی تۆمارکراوی لە ئەرشیفی گۆرانی کوردیدا هەیە
بەشێکیان هۆنراوەکان و ئاوازەکانی خۆی دایناون

لە دیارترین گۆرانییەکانی:

ئەی پەری
بیبی خانم
هۆ کاکی پێشمەرگە
مەڕۆمەڕۆ
لە کۆڵانی تەنگ
گەردەمبینی

حەمە جەزا، هونەرمە‌ند و ‌شۆڕشگێڕی گەورەی کورد، ڕێکەوتی یەکی تشرینی یەکەمی 2010، لە تەمەنی 61 ساڵیدا بەهۆی نەخۆشی کۆچی دوایی کردووە، لەگردی سەیوانی سلێمانی بەخاک سپێردراوە.